RTL - Carte Blanche

RTL - Carte Blanche

By RTL Radio LëtzebuergNews
Download on the App Store

RTL - Carte Blanche episodes

  • Carte Blanche, 28/03/2018
    Ons Sprooch
    Kënnt lo alles beieneen? Zu eiser Sprooch, wuelverstan. – De Sproochmates feiert säi grousse Gebuertsdag: den Alain Atten war jo dobäi, wéi eiser Här eis Sprooch gezammert huet – a mir Lëtzebuerger se lo a Stécker schloen.
    D’Andrea Nahles kennt well jiddwereen, d’Annegret Kamp-Karrenbauer och, just dat de Numm eis schlecht iwwer d’Zong kënnt. Hir jeeweileg Sproochen oder Dialekter wuel: Eifeler héiert sech u wéi Eislécker nach vrum Krich, a Saarlännesch kéint ausgerutschtent Lëtzebuergesch sinn. – Firwat awer soe mir dann, mir hätten z.B. e Kontrakt “soussignéiert” aplaz “ënnerschriwwen”? Well et kee Vertrag fir eis Sprooch ass. Mir “parléieren” a plapperen franséisch verfaasste Virlagen no.
    Soll et dofir net klip a kloer eis Devise ginn a bleiwen: wann et e lëtzebuergescht Wuert fir eng Saach gëtt, dann huel daat; a net en auslännescht, a wann “agelëtzebuergescht” soll ginn, dann éischter aus dem däitschen wéi aus dem franséischen. –
    Eis sougenannten Villsproochegkeet ass souwisou eng fromm Ligen oder e Relikt. –
    E Wuert zur Schreiwweis “Ortographie” oder “Ortografie”.
    Mir hu wuel eng öffentlech, komplizéiert an onlogesch Rechtschreiwung. – D’siev dann.
    Sollte mer awer net parralel dozou dëse Wee goen: do wou mer ëmmer méi lëtzebuergesch schreiwen – um Handy nämlech oder op ähnleche Geräter – solle mer net do déi gehéiert Sprooch mat Buchstawe festhalen – schéin wéi de Mond ons gewuess ass, fräi nom Luther, quitte datte mer eis a groussen Zich un déi däitsch Schreiwweis halen? Haptsaach: schwétzen sou wéi eis Pappen a Grousspappen nach nom Krich geschwat hunn.
    Allerdéngs verlaangen dës zwee Réit datt mer op eis eeje Sprooch Uecht ginn a se hidden.
    A Frankräich hu se dofir annerhallef Akademien an a Groussdäitschland den Duden – eng summa orthografica.
    Mir sollten dat am Kapp hunn a behalen. Inch Allah, soen dann eis léif Matbierger.
    Paul Kremer

    3 min
  • Carte Blanche, Fernand Fehlen, 26/03/2018
    Ugangs Januar huet d’Regierung e Gesetz zur Fërderung vun der Lëtzebuerger Sprooch op den Instanzenwee bruecht an déi éischt Avise sinn och schonn ukomm an allgemeng positiv.
    De Fortschrëtt, deen d’Lëtzebuerger Sprooch an deene leschte Jore gemaach huet, weist sech am Beschten, wann een dat neit Gesetz mat dem Sproochegesetz vun 1984 vergläicht, dat sech jo dorops beschränkt huet, de Statut vun deenen dräi Sproochen ze definéieren.
    Den Exposé des Motifs war deemools eng hallef Säit laang an niewent juristesche Formalia stoung praktesch näischt Inhaltleches dran. En huet als éischt betount, datt Gesetz gemaach géif, fir deenen anere Länner ze soen, datt d’Lëtzebuerger am Alldag Lëtzebuergesch ënnert enee schwätzen; huet iewel direkt ergänzt, datt méi wéi e Véierel vun der Populatioun Auslänner wären, déi et kaum géife gebrauchen.
    Wann een den Avis vum Staatsrot vun deemools liest, gesäit een, datt seng Memberen der Meenung waren, datt Lëtzebuergesch keng richteg Sprooch wär. Si schwätzen z. B. vun engem „parler indigène“ oder engem „parler autochtone“. Si verstoppen sech ënnert anerem hannert folgendem Saz, aus dem groussen Lëtzebuerger Dictionnaire: „Unsere Art zu sprechen (langage) ist ja keine Hochsprache (langue) geworden, trotz der vielen Anstrengungen, die seit 1945 in diesem Sinne gemacht worden sind“.
    Den neien Exposé des Motifs liwwert eng ganz korrekt Duerstellung vum Entstoe vun onser jonker Sprooch a vun dem haitege Sproochgebrauch. En erënnert och dorun, datt Lëtzebuergesch nach ni déi eenzeg Sprooch am Land war an dat och net ka sinn. Wann een sech déi 40 konkret Mesuren aus dem Strategiepabeier vum leschte Joer, déi nach eng Kéier als Deel vum Exposé des Motifs ofgedréckt ginn, ukuckt, muss ee feststellen, datt am Verglach mat hinnen, d’Gesetz e wéineg bescheiden an allgemeng ausfält. Mä am Ministère soen se sécher, datt et e Kadergesetz ass an déi geschafe Strukturen, wärend deenen nächsten 20 Joer dës Proposen an nach vill méi realiséiere wäerten.
    Déi gréisst Avancée vum Gesetz ass, datt et fir d’éischt an der Lëtzebuerger Geschicht konkret sproochepolitesch Mesuren um Niveau vun der Status- a Korpusplanung an um Niveau vum Enseignement proposéiert.
    Wien an Zukunft mat der Sprooch Parteipolitik maache wëllt, ass gefuerdert sech mat dëse konkrete Moossnamen ausenaner ze setzen. Et ka keen dem Minister virwerfen, datt en net bereet ass fir säi Gesetz anzestoen. Hie war op véier Biergerforen an allen Bezierker vum Land präsent an huet den Ureegungen a Kritiken gedëlleg nogelauschtert.


    3 min
  • Carte Blanche: Méi Preventioun, manner Repressioun, 23/03/2018
    500.000 Knöllercher.

    All Joer stierwen am Land ronn 4.000 Mënschen. D’Medien schéinen sech nëmmen fir eng Doudesursaach ze interesséieren: d’Accidenter op der Strooss.

    Dobäi gëtt et méi ewéi duebel esou vill Accidenter doheem ewéi op der Strooss. Trapen sin doudgeféierlech. Dat schéngt d’Politik net ze interesséieren. Och iwert Drogen-Doudeger oder iwwert Suicide gëtt kaum geschwat. Obwuel et dräi Mol méi Suicide ginn, ewéi Verkéers-Affer.

    Et goufe vill Ustrengungen gemaach, fir d’Autos-Accidenter ze verréngeren. 1970 gouf et 132 Doudeger bei engem Automobilpark vun 113.000 Vehikelen, gengt 500.000 haut. Besser Autoen, besser Stroossen, méi Policepräsenz hunn bewierkt, dass et 2016 32 Doudeger gouf, 2017 souguer nëmmen 25.

    Den Minister Bausch huet sech felicitéiert fir dësen Réckgang, a féiert dat op d’Raderen zeréck, déi säit elo 2 Joer d’Vitesse iwwerwaachen.

    Trotz de permanenten Kontrollen sin an den éischten 60 Déeg vum neien Jo’er schons 13 Doudeger ze bekloen.

    Dat ass net Schold vum Minister, mais d’Resultat vum Feelverhalen vu Mënschen, déi hir Fäegkeeten iwwerschätzen.

    Soulaang et Menschen hannert dem Steier gëtt, wäert et ëmmer nees Accidenter ginn.

    Secher, d’Politik muss réagéieren. Mais muss wirklech ëmmer méi Repressioun gin? Eng Repressioun déi wéineg bewierkt.

    Iwer eng hallef Million Automobilisten goufen schonn geblëtzt. Et gëtt een de Verdacht net lass, dass d’Akasséieren den Haptzweck ass.

    Een Drettel vun de Knöllercher huet d’Iwwerschreiden vun der Vitesse em 4 oder 5 km/Stonn bestrooft. Weider 40% Automobilisten sinn ofkasséiert gin, well se 6 bis 10 km/Stonn ze schnell waren. Des dräi Véierel sinn keng Raser. Zumools déi meeschten Radaren net op geféierlechen Platzen stinn, mais manifestement dem Staat als Cash-Maschinne dengen.

    De Strofenregester ass och net gerecht. Wien an enger Zone 70 mat iwer 74 km erwëscht gëtt, muss 49 € Strof bezuelen. Déi selwecht Strof gët fälleg, wann een an enger 50 km-Zone bis zu 23 km ze schnell ass.

    Hei muss déi nächst Regierung fir méi Logik suergen a virun allem d’Toleranzen eropsetzen. Wien am Frankräich bis zu 5 km iwert der Limit as, gëtt net bestrooft. Zu Lëtzeburg get kasséiert, ouni dass d’Accidenter verschwannen.  

    Eng richteg Analys vun den Accidenter géif secherlech erbréngen, dass mat Stroossen-baulechen Moossnamen vill Accidenter ze verhënneren wären. Amplaz ëmmer méi  Repressioun as méi Prävention néideg.



     

    3 min
  • Kuckt an d'Stären an net op d'Féiss!, 21/03/2018 12:50
    Lescht Woch ass de Stephen Hawking gestuerwen, en impressionanten a markante Mënsch a Wëssenschaftler, deen ee beréiert huet. Och wann ee kee Physik-Genie ass. D'Christiane Kremer huet sech fir e puer vun den intressanten net-wëssenschaftlechen Aussoen vum Physiker intresséiert.
    0 min
  • Carte Blanche: Perséinlech Daten - ee Paradox, 21/03/2018

    Wann Daten, virun allem privat an net-ëffetlech Donnéeën geleakt ginn, suergt dat ëmmer erëm fir Opreegung a Schlagzeilen an de Medien. Rezent Beispill: D’Affär mat den Donnéeën aus der Chamber. An dësem präzise Fall stellen sech, wéi et ausgesäit, zwou Froen:
    1.    Wéi ass et méiglech, dat d’Datendier bei enger esou enger wichteger ëffentlecher Institutioun esou breet op stoe konnt?
    2.    Bei wiem läit d’Responsabilitéit fir, dat, wat geschitt ass, an sinn jo oder nee juristesch Suitten et an esou engem Fall méiglech an néideg?
    Et besteet ewéi et esou schéin heescht Erklärungs- a Klärungsbedarf .
    Zréck zu perséinlechen Donnéeën an dem Thema Datesécherheet am allgemengen.
    De 25. Mai dëst Joer ass an dësem Kontext ee wichtegen Datum. Dann trëtt nämlech déi ominéis GDPR „General Data Protection Regulation“ an de Länner vun der Europäescher Unioun a Kraaft. Des nei Regulatioun soll am Prinzip d’Rechter vun de Biireger stäerken.
    Dëst ass vun der Ausriichtung hier eng gutt Saach. Natierlech awer läit den Däiwel ewéi ëmmer am Detail an d’Problemer, déi virun allem vill Entreprisen mat der Ëmsetzung hunn, ass enorm. Virun allem a Secteuren wou mat vill Donnéeën geschafft gëtt, ass den techneschen Opwand grouss. D’IT-Erausfuerderung  ass enorm an et besteet de Risiko, datt déi eng oder aner Entreprsie hei an Europa ee evidenten Konkurrenzdefizit géintiwwer Firmen aus aneren Regiounen oder Länner kritt, déi beim Dateschutz manner hefteg Schutzbestëmmungen hunn.
    Mat der neier Reglementatioun ginn virun allem och d’Rechter vun Leit gestäerkt. D’Prozeduren fir iwwerhaapt kennen Daten ze sécheren ginn méi komplizéiert.
    Gutt fir d’Leit, kéint een einfach esou pauschal soen. Nu stellt sech an dësem Kontext d’Fro, op d’Leit sech bewosst sinn, wat si selwer mat perséinlechen Daten maachen a wat si vun sech selwer präisginn. Quasi dagdeeglech.
    Ech denken hei un d’sozial Netzwierker wou vill Leit en oppent Buch sinn. Hei sinn d’Leit selwer zoustänneg fir den Dateschutz. An et kann ee feststellen, dat hei net besonnesch vill geschützt gëtt.
    Op der enger säit also europäesch Reegelen, déi méi wäit ginn, wéi op anere Plazen an der Welt, op der anerer Säit vill leit, déi sech souzesoen selwer ëffentlech maachen an déiwen Abléck an hiert Liewen an an hier Privatsphäre ginn. Ee paradox. Eng Realitéit awer. Eng ganz gelungen...


    3 min

About RTL - Carte Blanche

From the publisher's feed

Meenungen aus der Zivilgesellschaft iwwert d'Aktualitéit

More shows like RTL - Carte Blanche

Déckkäpp by RTL Radio Lëtzebuerg

Déckkäpp

0 Listeners

Journal (Radio) by RTL Radio Lëtzebuerg

Journal (Radio)

1 Listeners

Automag by RTL Radio Lëtzebuerg

Automag

0 Listeners

Tanguy Pastureau maltraite l'info by France Inter

Tanguy Pastureau maltraite l'info

19 Listeners

RTL - Presseclub by RTL Radio Lëtzebuerg

RTL - Presseclub

0 Listeners

RTL - Carte Blanche by RTL Radio Lëtzebuerg

RTL - Carte Blanche

0 Listeners

L'œil de Philippe Caverivière by RTL

L'œil de Philippe Caverivière

55 Listeners

RTL - HitStory by RTL Radio Lëtzebuerg

RTL - HitStory

0 Listeners

Kloertext fir ze lauschteren by RTL Télé Lëtzebuerg

Kloertext fir ze lauschteren

0 Listeners

Podpurri - mir schwätze Kultur! by RTL Radio Lëtzebuerg

Podpurri - mir schwätze Kultur!

0 Listeners

RTL - Flunkernews by RTL.lu

RTL - Flunkernews

0 Listeners

RTL - Econews by RTL Radio Lëtzebuerg

RTL - Econews

0 Listeners

RTL - Sproochmates by RTL Radio Lëtzebuerg

RTL - Sproochmates

0 Listeners

RTL - Lecture vun heiheem by RTL Radio Lëtzebuerg

RTL - Lecture vun heiheem

0 Listeners

RTL - IGEL - Inclusioun ganz einfach liewen by RTL Radio Lëtzebuerg

RTL - IGEL - Inclusioun ganz einfach liewen

0 Listeners

Wocheréckbléck by RTL Radio Lëtzebuerg

Wocheréckbléck

0 Listeners

RTL - Nogehaakt by RTL Radio Lëtzebuerg

RTL - Nogehaakt

0 Listeners

L'oeil d'Alex Vizorek by RTL

L'oeil d'Alex Vizorek

13 Listeners

Ausgeschwat by RTL Tëlee Lëtzebuerg

Ausgeschwat

0 Listeners

Fro den Affekot by RTL Radio Lëtzebuerg

Fro den Affekot

0 Listeners

Nospillzäit by RTL Radio Lëtzebuerg

Nospillzäit

0 Listeners

RTL inteam by RTL Radio Lëtzebuerg

RTL inteam

0 Listeners