ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ

By RFI ខេមរភាសា / Khmer

ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ episodes

June 20, 2021 ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ - អ្នកជំនាញ៖ ទំនាក់ទំនងការទូតកម្ពុជា-បារាំង បន្តដើរលើមាគ៌ាបែបប្រពៃណី
ឯកអគ្គរដ្ឋទូតបារាំងប្រចាំនៅកម្ពុជា លោកស្រី អ៊ីវ៉ា ង្វៀនប៊ិញ កាលពីថ្ងៃសុក្របានចូលជួបសម្តែងការគួរសម និងជម្រាបលាលោកនាយករដ្ឋមន្រ្តីហ៊ុន សែន ក្រោយបេសកកម្មការទូតរបស់ខ្លួននៅកម្ពុជារយៈពេល៤ឆ្នាំត្រូវបិទបញ្ចប់។ ក្នុងជំនួបជាមួយប្រមុខរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា លោកស្រី អ៊ីវ៉ា ង្វៀនប៊ិញ បានលើកឡើងពីប្រធានបទជាច្រើនមានដូចជាស្ថានភាពកូវីដ១៩ សុវត្ថិភាពផ្នែកសុខភាព រួមទាំងទំនាក់ទំនងការទូតរវាងកម្ពុជានិងបារាំង។ ទំនាក់ទំនងការទូតកម្ពុជានិងបារាំង ដែលអ្នកជំនាញផ្នែកទំនាក់ទំនងអន្តរជាតិវាយតម្លៃថា កំពុងបន្តដើរលើមាគ៌ាបែបប្រពៃណី ដោយភាគច្រើនផ្តោតលើវិស័យវប្បធម៌ និងការអភិវឌ្ឍន៍ធនធានមនុស្ស។
14 min
June 19, 2021 ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ - ការចាប់ខ្លួនសកម្មជនបរិស្ថាន៖ តើជាការអនុវត្តច្បាប់ ឬជាការគំរាមកំហែង?
សកម្មជនការពារបរិស្ថាន៣រូបត្រូវបានអាជ្ញាធរកម្ពុជាចាប់ខ្លួន ក្រោយពីពួកគេបានថតវីដេអូនៅទីតាំងបង្ហូរទឹកស្អុយចូលទៅដងទន្លេ ក្បែរព្រះបរមរាជវាំង។ អាជ្ញាធរកម្ពុជាបានអះអាងថា ការចាប់ខ្លួននេះ គឺដោយសារតែពួកគេធ្វើសកម្មភាពដោយមានអង្គការចាត់តាំងច្បាស់លាស់ខុសច្បាប់ និងធ្វើសកម្មភាពក្រោមបង្គាប់លោក Alejandro Gonzalez Davidson ពីក្រៅប្រទេស។ ម្យ៉ាងទៀត ក្រុមយុវជនទាំងនេះបានធ្វើសកម្មភាពដោយទទួលបានហិរញ្ញប្បទានពីខាងក្រៅ ដែលពាក់ព័ន្ធនឹងហិរញ្ញប្បទានភេរវកម្ម ហើយសកម្មភាពរបស់ពួកគេ មានគោលបំណងញុះញង់ប្រជាពលរដ្ឋឱ្យងើបឈរប្រឆាំង និងផ្តួលរំលំរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា។ ក៏ប៉ុន្តែ អង្គការសង្គមស៊ីវិលមួយចំនួននៅកម្ពុជាបានលើកឡើងថា វា ជារូបភាពមិនល្អ និងជាការគំរាមកំហែងទៅកាន់សកម្មជនដទៃទៀត។
12 min
June 18, 2021 ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ - តើសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជាអាចមានកំណើនក្នុងរង្វង់៤% នៅក្នុងឆ្នាំ២០២១ ដូចការរំពឹងទុករបស់ស្ថាប័នហិរញ្ញវត្ថុធំៗទេ?
សេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជាត្រូវបានធនាគារពិភពលោក(World Bank) ព្យាករកាលពីម្សិលមិញថា កំពុងរើបឡើងវិញបន្តិចម្តងៗហើយ ជាមួយនឹងកំណើនជិត ៤% ក្នុងឆ្នាំ២០២១ បន្ទាប់ពីរួញទំហំអស់ ៣,១% ក្នុងឆ្នាំ២០២០។ ការព្យាករណ៍របស់ World Bank គឺប្រហាក់ប្រហែលគ្នានឹងការរំពឹងទុករបស់ មូលនិធិរូបិយវត្ថុអន្តរជាតិ(IMF) និងធនាគារអភិវឌ្ឍន៍អាស៊ី(ADB) កាលពីពេលថ្មីនេះ គឺនៅក្នុងរង្វង់ ៤%។ យ៉ាងណាក្តី ធនាគារពិភពលោកយល់ថា ការរើបឡើងវិញនេះមានលក្ខណៈមិនដូចគ្នាទេ នៅតាមផ្នែកនានានៃសេដ្ឋកិច្ច ហើយវាក៏ស្ថិតនៅក្នុងសភាពផុយស្រួយនៅឡើយដែរ មួយផ្នែកដោយសារតែវិធានការបិទខ្ទប់ត្រូវបានដាក់អនុវត្តម្តងទៀត ដើម្បីទប់ស្កាត់ការរាលដាលនៃការឆ្លងវីរុសកូវីដ-១៩។
13 min
June 17, 2021 ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ - តើគ.ជ.ប គួរត្រូវរុះរើសមាសភាពក្បាលម៉ាស៊ីនដឹកនាំដែរឬទេ ដើម្បីធានាពីឯករាជ្យភាពសម្រាប់ការបោះឆ្នោតខាងមុខ?
ម្សិលមិញ គណបក្សប្រជាជនកម្ពុជាបានសម្រេចជ្រើសរើស លោក ប្រាជ្ញ ច័ន្ទ ដែលជាប្រធានគណៈកម្មការទី១ នៃរដ្ឋសភា ជាបេក្ខជនប្រធានគណៈកម្មាធិការជាតិរៀបចំការបោះឆ្នោត (គ.ជ.ប)។ ប្រសិនបើលោកប្រាជ្ញ ច័ន្ទ ជាប់ជាប្រធានថ្មីគ.ជ.ប នាពេលខាងមុខនេះជាផ្លូវការ គឺសមាជិក គ.ជ.ប ភាគច្រើនមកពីបក្សកាន់អំណាច។ គណបក្សក្រៅរដ្ឋសភាមួយចំនួនមិនពេញចិត្តឡើយចំពោះបញ្ហានេះ។ បើតាមពួកគេ ការឱ្យ គ.ជ.ប មានក្បាលម៉ាស៊ីនដឹកនាំភាគច្រើនមកគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជាបែបនេះ គឺអាចប៉ះពាល់ដល់ឯករាជ្យភាពរបស់ គ.ជ.ប ក្នុងការអនុវត្តការងាររបស់ខ្លួនរៀបចំការបោះឆ្នោតឃុំសង្កាត់ និង ជ្រើសរើសតំណាងរាស្រ្តនាពេលខាងមុខនេះ។ ដូច្នេះ តើសមាសភាពក្បាលម៉ាស៊ីនដឹកនាំគ.ជ.ប គួរត្រូវរុះរើដែរឫទេ ដើម្បីធានាពីភាពឯករាជ្យរបស់ស្ថាប័នជាតិមួយនេះ?
13 min
June 16, 2021 ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ - តើការបើកផ្សាររដ្ឋឡើងវិញ ជាដំណោះស្រាយនៅចន្លោះសេដ្ឋកិច្ចអាជីវករ និងការប្រឈមនៃកូវីដ-១៩?
ផ្សាររដ្ឋទាំងអស់នៅទូទាំងរាជធានីភ្នំពេញ បានបើកដំណើរការឡើងវិញហើយ កាលពីថ្ងៃអង្គារម្សិលមិញ ដោយតម្រូវឲ្យមានការគោរពនូវវិធានសុខាភិបាលយ៉ាងម៉ត់ចត់។ ទោះជាមានការអនុញ្ញាតឲ្យអាជីវករធ្វើការលក់ដូរឡើងវិញក៏ដោយ ក៏ប៉ុន្តែគេនៅចាំបានថាការឆ្លងរាលដាលនៃជំងឺកូវីដ-១៩ សហគមន៍ បានផ្ទុះចេញពីទីផ្សារផងដែរ កាលពីខែមេសាកន្លងទៅ ធ្វើឲ្យផ្សាររដ្ឋ និងផ្សារមិនរៀបរយទាំងអស់ត្រូវបានបិទដំណើរការអស់រយៈពេលជិត២ខែ។ ទោះយ៉ាងណាអ្នកវិភាគសង្គមនានាទទួលស្គាល់ថាការបើកផ្សារឡើងវិញ ពិតជាមានភាពចាំបាច់ ដើម្បីសង្គ្រោះសេដ្ឋកិច្ចអាជីវករ បើទោះណាជានៅមានការប្រឈមក៏ដោយ។
13 min
June 15, 2021 ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ - តើការកែសម្រួលសមាសភាព និងភារកិច្ចគណៈកម្មការជាតិប្រយុទ្ធជំងឺកូវីដ១៩នឹងប្រែប្រួលប្រសិទ្ធភាពយ៉ាងណា?
រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាកាលពីថ្ងៃទី១៣ ខែមិថុនា បានសម្រេចកែសម្រួលសមាសភាព តួនាទី និងភារកិច្ចរបស់គណៈកម្មការជាតិប្រយុទ្ធនឹងជំងឺកូវីដ-១៩ ដើម្បីឆ្លើយតបទៅនឹងស្ថានភាពមិនទៀងទាត់នៃការឆ្លងជំងឺកូវីដ-១៩ នៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា។ សមាសភាពថ្មីនៃគណៈកម្មការនេះ គឺមានលោកនាយករដ្ឋមន្រ្តី ហ៊ុន សែន ជាប្រធាន ខណៈអនុប្រធានមានដល់៥រូប គឺសុទ្ធតែជាឧបនាយករដ្ឋមន្រ្តី៤រូប និង១រូបទៀត គឺជារដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងសុខាភិបាល។ ក្រៅពីសមាសភាពនេះ រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាក៏បានឱ្យគណៈកម្មការជាតិប្រយុទ្ធនឹងជំងឺកូវីដ១៩បង្កើតគណៈកម្មការចំណុះចំនួន៤ផ្សេងទៀត ដើម្បីចូលរួមប្រយុទ្ធ និងទប់ស្កាត់ការឆ្លងជំងឺកូវីដ១៩។ ដូច្នេះ តើការកែសម្រួលសមាសភាព និងភារកិច្ច ក៏ដូចការបង្កើតគណៈកម្មការចំណុះបន្ថែមទៀតនេះ អាចធ្វើឱ្យប្រែប្រួលប្រសិទ្ធភាពការងារយ៉ាងណា?
12 min
June 14, 2021 ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ - តើការព្រាងច្បាប់ថ្មីស្ដីពីការគ្រប់គ្រងអន្តោប្រវេសន៍ ជារឿងចាំបាច់ដែរឬទេ?
កម្ពុជាកំពុងរៀបចំសេចក្តីព្រាងច្បាប់ស្តីពីអន្តោប្រវេសន៍ថ្មី ដើម្បីទប់ស្កាត់ជនបរទេស ដែលចូលមកកម្ពុជាដោយខុសច្បាប់ និងជនបរទេសដែលបន្តរស់នៅដោយខុសច្បាប់។ គោលបំណងនៅក្នុងការរៀបចំសេចក្តីព្រាងច្បាប់ ស្ដីពីអន្តោប្រវេសន៍ថ្មីនេះ គឺទប់ស្កាត់ បទល្មើសជនបរទេសចូលកម្ពុជាដោយខុសច្បាប់ និងការបន្ថែមទម្ងន់ទោសដល់អ្នកចូលរួមប្រព្រឹត្តិបទល្មើសជាដើម។ បន្ថែមលើនេះ សេចក្តីព្រាងច្បាប់នេះ ក៏ធ្វើឲ្យកាន់តែប្រសើរឡើងថែមទៀត ចំពោះការគ្រប់គ្រងជនបរទេស ដែលកំពុងរស់នៅក្នុងប្រទេស ទាំងជនបរទេសជាអ្នកវិនិយោគ និងជនបរទេសអន្តោប្រវេសន្ត។ នេះបើតាមអគ្គនាយកអន្តោប្រវេសន៍ កាលពីថ្ងៃទី១១ ខែមិថុនា។ បើតាមអគ្គនាយកអន្តោប្រវេសន៍ បច្ចុប្បន្ន កម្ពុជាមានជនអន្តោប្រវេសន៍ចំនួន១សែន៤ម៉ឺន២ពាន់៩២៤នាក់ ភាគច្រើនជាជនជាតិចិន កូរ៉េ វៀតណាម អាមេរិក។ ជុំវិញបញ្ហានេះ សង្គមស៊ីវិលមួយចំនួនយល់ថា វាជារឿងល្អដែលរដ្ឋាភិបាលបង្កើតច្បាប់ថ្មីដើម្បីបង្កើនប្រសិទ្ធភាពនៃការគ្រប់គ្រង តែអ្នកសង្គមស៊ីវិលខ្លះមិនគិតបែបនេះទេដោយយល់ថា ជាការខ្ជះខ្ជាយពេលវេលាទៅវិញ។
11 min
June 13, 2021 ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ - តើហេតុអ្វីបានជាកម្ពុជាទើបតែមានចំណាត់ការសំណង់ខុសច្បាប់លើទឹកនៅពេលនេះ?
សំណង់អាណាធិបតេយ្យខុសច្បាប់នៅលើផ្ទៃទឹកដែលភាគច្រើនរបស់ជនជាតិវៀតណាមនោះ ត្រូវបានរដ្ឋបាលរាជធានីភ្នំពេញចាត់វិធានការក្តៅអោយរុះរើអោយអស់ក្នុងថ្ងៃទី១២ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២១។ ឆ្លើយតបនឹងចំណាត់ការនេះ ភាគីវៀតណាមបានស្នើឲ្យកម្ពុជាធានានូវសុខុមាលភាពនិងសិទ្ធិរបស់ពលរដ្ឋខ្លួន ដោយសង្ឃឹមថា កម្ពុជានឹងផ្ដល់ទីតាំងថ្មីសម្រាប់អ្នកដែលបានរើរុះចេញពីទន្លេ។ ជាការកត់សម្គាល់ បញ្ហារស់នៅដោយគ្មានសណ្តាប់ធ្នាប់លើដងទន្លេកើតមានយូរយាណាស់ទៅហើយ តើហេតុអ្វីបានជាកម្ពុជាទើបមានចំណាត់ការសំណង់ខុសច្បាប់លើទឹកនៅពេលនេះ?
11 min
June 12, 2021 ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ - ការចម្រាញ់រ៉ែមាសនៅកម្ពុជា៖តម្លាភាពនៃការគ្រប់គ្រងចំណូលត្រូវបានចោទសួរ?
អ្នកឃ្លាំមើលសង្គមបានចោទសួរពីរបៀបគ្រប់គ្រងប្រាក់ចំណូលដែលបានមកពីការធ្វើអាជីវកម្មរ៉ែមាសនៅកម្ពុជា ធ្វើយ៉ាងណាដើម្បីឲ្យមានតម្លាភាពជៀសវាងការត្រូវបណ្តាសារដូចប្រទេសមួយចំនួន។ តម្លាភាពនៃការគ្រប់គ្រងចំណូលនេះត្រូវបានចោទឡើង ខណៈកម្ពុជាប្រកាសដាក់ឲ្យដំណើរការរោងចក្រចម្រាញ់រ៉ែមាសជាលើកដំបូងនៅខេត្តមណ្ឌលគិរី ដោយរំពឹងថានឹងទទួលបានចំណូលដុលជាមធ្យម១៨៥លានដុល្លារ ក្នុងនោះរដ្ឋនឹងទទួលបានពន្ធជាថវិកា៤០លានដុល្លារក្នុងមួយឆ្នាំ។
11 min
June 11, 2021 ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ - តើមានហេតុផលអ្វីផ្សេង នៅពីក្រោយការបញ្ឈប់ការបោះឆ្នោតសាកល្បងភ្លាមៗ ដោយសារកូវីដ-១៩?
គណៈកម្មាធិការជាតិរៀបចំការបោះឆ្នោត(គ.ជ.ប) កាលពីថ្ងៃពុធ បានចេញសេចក្តីសម្រេចមួយ ដោយបានលើកចោលការអនុវត្តការបោះឆ្នោតសាកល្បងជ្រើសរើសក្រុមប្រឹក្សាឃុំ សង្កាត់ ឆ្នាំ២០២១ ដែលគ្រោងនឹងធ្វើឡើងនៅថ្ងៃទី២០ ខែមិថុនាខាងមុខ។ ការសម្រេចលុបចោលការរៀបចំការបោះឆ្នោតសាកល្បងរបស់ គ.ជ.ប ដូច្នេះ គឺធ្វើឡើងភា្លមៗ ក្រោយលោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន បានស្នើសុំតាមរយៈលិខិតដ៏ខ្លីមួយច្បាប់ និងការបញ្ជូនសម្លេងជាសាធារណៈថា មិនមានភាពចាំបាច់ទាល់តែសោះ នៅក្នុងបរិបទនៃការឆ្លងរាលដាលជំងឺកូវីដ-១៩នេះ។
13 min