ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ

By RFI ខេមរភាសា / Khmer

ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ episodes

July 10, 2021 ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ - ភាពចម្រូងចម្រាសនៃយុត្តិធម៌លើសំណុំរឿងឃាតកម្មលោក កែម ឡី បន្តដល់ខួប ៥ឆ្នាំ
នៅថ្ងៃទី១០ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២១នេះ គឺគំរប់ខួប៥ឆ្នាំ នៃឃាតកម្មបាញ់សម្លាប់លោកបណ្ឌិត កែម ឡី អ្នកវិភាគនយោបាយ និងសង្គមដ៏ល្បីនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា។ រយៈពេល៥ឆ្នាំមកនេះ ក្រុមអង្គការសង្គមស៊ីវិល នៅតែបន្តទាមទារឲ្យផ្តល់យុត្តិធម៌ពិតប្រាកដដល់ក្រុមគ្រួសារលោក កែម ឡី បើទោះបីសំណុំរឿងនេះត្រូវបានបិទបញ្ចប់ ដោយតុលាការសម្រេចផ្តន្ទាទោសឈ្មោះ អឿត អាង ហៅ ជួប សម្លាប់ ដាក់ពន្ធនាគារអស់មួយជីវិតក៏ដោយ។ ទោះយ៉ាងណា ក្រុមអង្គការសង្គមស៊ីវិល បានលើកឡើងដដែលថា វប្បធម៌និទណ្ឌភាពនៅកម្ពុជានៅតែមិនទាន់អាចដោះស្រាយ ខណៈដែលរដ្ឋាភិបាលថា ការលើកឡើងនេះ ជារបៀបវារៈនយោបាយ ជាជាងច្បាប់។
13 min
July 09, 2021 ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ - តើការចាក់វ៉ាក់សាំងបង្ការកូវីដ១៩នៅក្រុងសៀមរាបអាចជួយជំរុញឱ្យទេសចរណ៍ងើបឡើងវិញបានដែរឬទេ?
សៀមរាបដែលជាខេត្តទេសចរណ៍ធំបំផុតរបស់កម្ពុជាត្រូវបានរដ្ឋាភិបាលផ្តល់វ៉ាក់សាំងសម្រាប់ការចាក់ដល់ប្រជាពលរដ្ឋនៅទីនោះហើយ។ បើតាមអភិបាលខេត្តសៀមរាប គឺ ជំហានទី១ នឹងចាក់ដល់ប្រជាពលរដ្ឋក្នុងក្រុងសៀមរាបចាប់ពីថ្ងៃទី១០ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២១ខាងមុខនេះក្នុងរយះពេល១៤ថ្ងៃ។ ចំណែក ជំហានទី២ គឺស្រុកទាំង១១នៅទូទាំងខេត្តសៀមរាប។ ជាការកត់សម្គាល់ តាំងពីកូវីដ១៩បានវាយលុកចូលប្រទេសកម្ពុជាមក ចំនួនភ្ញៀវទេសចរនៅក្នុងខេត្តសៀមរាបបានធ្លាក់ចុះយ៉ាងគំហុក។ ប៉ុន្តែ នៅពេលដែលមានយុទ្ធនាការចាក់វ៉ាក់សាំងនៅក្នុងខេត្តនេះយ៉ាងដូច្នេះ តើវានឹងអាចជំរុញឱ្យស្ថានភាពទេសចរណ៍ងើបឡើងវិញបានឬទេ?
12 min
July 08, 2021 ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ - ហេតុអ្វីគណបក្សនយោបាយដទៃ គួររៀនសូត្រពីគំរូរបស់បក្សកុម្មុយនីស្តចិន?
នៅក្នុងសន្និសីទកំពូលរវាងគណបក្សកុម្មុយនីស្តចិន និងគណបក្សនយោបាយនានា កាលពីថ្ងៃទី០៦ ខែកក្កដា តាមប្រព័ន្ធអនឡាញ លោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន ប្រធានគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា បានថ្លែងលើកសរសើដល់ការដឹកនាំរបស់គណបក្សកុម្មុយនីស្តចិន ដែលមានអាយុកាល១០០ឆ្នាំកន្លងទៅ។ ការរក្សាបាននូវស្ថេរភាពនយោបាយ ការចាត់ទុកសុភមង្គល វិបុលភាព និងសុខមាលភាពរបស់ប្រជាជនជាស្នូល នៅក្នុងការសម្រេចចិត្តនយោបាយធំៗ របស់បក្សកុម្មុយនីសចិន ត្រូវលោក ហ៊ុន សែន ចាត់ទុកថាជាគំរូដ៏ល្អ ដែលគណបក្សនយោបាយដទៃ គួររៀនសូត្រតាម។ ក៏ប៉ុន្តែចំណុចនេះ ត្រូវអ្នកវិភាគនយោបាយនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជាមើលឃើញផ្សេងៗគ្នា។
10 min
July 07, 2021 ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ - តើលោកហ៊ុន សែន ជាអ្នកបញ្ជាឱ្យរារាំង និងគំរាមកំហែងអ្នកសារព័ត៌មានមិនឱ្យផ្សាយការរិះគន់ការដឹកនាំរបស់ខ្លួនឬ?
អង្គការអ្នកសារព័ត៌មានគ្មានព្រំដែន(RSF)កាលពីថ្ងៃទី៥ កក្កដាបានចេញរបាយការណ៍មួយបង្ហាញអំពីឈ្មោះមេដឹកនាំ នានាដែលបានលេបត្របាក់ បំផ្លាញ និងយាយី សិទ្ធិសេរីភាពសារព័ត៌មាន។ ក្នុងនោះ ក៏មានឈ្មោះនាយករដ្ឋមន្រ្តីកម្ពុជា លោកហ៊ុន សែន ម្នាក់ផងដែរ។ អង្គការអ្នករាយការណ៍គ្មានព្រំដែន បានលើកឡើងអំពីសកម្មភាពមួយចំនួនក្រោមការដឹកនាំរបស់រដ្ឋាភិបាលលោកនាយករដ្ឋមន្ត្រីហ៊ុន សែន ដែលបានរារាំង ធ្វើទុក្ខបុកម្នេញ ទៅលើបណ្តាញព័ត៌មានឯករាជ្យ មិនថាជាអ្នកកាសែត សារព័ត៌មាន ឬ វិទ្យុ ឡើយ។ ប៉ុន្តែ ក្រសួងព័ត៌មានបានច្រានចោលការចោទប្រកាន់នេះ ដោយចាត់ទុកថា ជារបាយការណ៍មានលក្ខណៈនយោបាយ។
13 min
July 06, 2021 ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ - ការបន្តវាយប្រហារលើព្រះមហាក្សត្ររបស់លោកសម រង្ស៊ី៖តើជាយុទ្ធសាស្រ្តនយោបាយ ឬជាអ្វីឱ្យប្រាកដ?
ការនិយាយប៉ះពាល់ដល់អង្គព្រះមហាក្សត្រពីសំណាក់លោកសម រង្ស៊ី ប្រធានស្តីទីអតីតគណបក្សសង្រ្គោះជាតិមិនមែនជារឿងថ្មីនោះទេ ហើយការផ្តន្ទាទោសលើរូបលោកដោយសារបញ្ហានេះក៏មិនមែនជារឿងចម្លែកនោះដែរ។ កន្លងមក លោកសម រង្ស៊ី ធ្លាប់ត្រូវបានតុលាការកម្ពុជាកាត់ទោសប៉ុន្មានដងដែររឿងប្រមាថចំពោះអង្គព្រះមហាក្សត្រនេះ ប៉ុន្តែមិនអាចនាំលោកមកដាក់ពន្ធនាគារបានឡើយ ព្រោះលោកនៅក្រៅប្រទេសឯណោះ។ យ៉ាងណាក៏ដោយ ការកាត់ទោសនេះ មិនអាចបញ្ឈប់លោកសម រង្ស៊ី មិនឱ្យនិយាយវាយប្រហារលើព្រះមហាក្សត្របានទេ ដោយរយៈពេលចុងក្រោយនេះ លោកនៅតែបន្តលើកឡើងបែបបរិហារទៅលើអង្គព្រះមហាក្សត្រដដែល។ តើនេះ គឺជាយុទ្ធសាស្រ្តនយោបាយរបស់លោកសម រង្ស៊ី ឬក៏ជាអ្វីឱ្យប្រាកដ?
12 min
July 05, 2021 ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ - វិវាទដីធ្លី៖អ្នកឃ្លាំមើលថា ដោះស្រាយមុនការបោះឆ្នោតនឹងបង្កើនប្រជាប្រិយភាព តែបើបណ្ដោយCPPនឹងធ្លាក់ប្រជាប្រិយភាព
អ្នកធ្វើការផ្នែកកសិកម្ម និងសង្គមស៊ីវិលធ្វើការពាក់ព័ន្ធវិវាទដីធ្លីនៅកម្ពុជា ស្វាគមន៍ចំពោះការជម្រុញរបស់លោក ស ខេង ឲ្យគ្រប់អភិបាលខេត្តពន្លឿនការដោះស្រាយវិវាទដីធ្លី ឲ្យបានមុនការបោះឆ្នោតឃុំឆ្នាំ២០២២។ សម្រាប់ពួកគេដំណោះស្រាយលឿនលើសំណុំរឿងដីធ្លី ទាន់សភាពការណ៍ជាផ្នែកមួយជួយបង្កើនប្រជាប្រិយភាពរបស់គណបក្សកាន់អំណាចមុនការបោះឆ្នោត។ តែបើបណ្ដែតបណ្ដោយបញ្ហាដីធ្លីនឹងទាញទម្លាក់ប្រជាប្រិយភាពបក្សមិនថា ការបោះឆ្នោតនាពេលខាងមុខមានឬគ្មានវត្តមានបក្សប្រឆាំងក៏ដោយ។ បន្ថែមលើនេះ សង្គមស៊ីវិលនិងអ្នកធ្វើការផ្នែកកសិកម្មដដែល ស្នើឲ្យរដ្ឋាភិបាលបញ្ឈប់ការប្រើប្រាស់កម្លាំងបាញ់ប្រហារទៅលើប្រជាពលរដ្ឋអំឡុងពេលតវ៉ាលើសំណុំរឿងដីធ្លី ព្រោះរូបភាពនេះបានក្លាយជាការរំលោភសិទ្ធិមនុស្ស នៅក្នុងក្រសែភ្នែកសហគមន៍អន្តរជាតិ។
11 min
July 04, 2021 ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ - តើកម្ពុជាគួរមានវិធានការបន្ថែមអ្វីខ្លះ ដើម្បីឲ្យស្ថានភាពការជួញដូរមនុស្សល្អប្រសើរជាងមុន?
ស្ថានភាពនៃការជួញដូរមនុស្សនៅកម្ពុជា ត្រូវបានគេសម្គាល់ឃើញជាទូទៅថា នៅតែជាបញ្ហាដុះស្នឹមក្នុងសង្គមខ្មែរ ដែលមិនទាន់អាចដោះស្រាយបាននៅឡើយ។ ក្នុងបរិបទរាលដាលជំងឺកូវីដ១៩នេះ ជនទុច្ចរិតជាច្រើន បានឈ្លៀតឱកាសបង្កើនល្បឿនសកម្មភាពជួញដូរមនុស្ស មិនថាក្នុងនិងក្រៅប្រទេស ខណៈពេលដែលរដ្ឋាភិបាលកំពុងជាប់ដៃទប់ស្កាត់ការឆ្លងជំងឺរាតត្បាតសកល។ គណៈកម្មាធិការជាតិប្រយុទ្ធប្រឆាំងការជួញដូរមនុស្សអះអាងថា ខ្លួនបានប្រឹងប្រែងទប់ស្កាត់អស់ពីសមត្ថភាពហើយ។ តែចំពោះក្រុមអង្គការសង្គមស៊ីវិលធ្វើការក្នុងរឿងនេះវិញ យល់ឃើញថា ការអនុវត្តនៅមានកម្រិត។ និងថា រដ្ឋាភិបាលគួរតែពង្រឹងការអនុវត្តវិធានការទប់ស្កាត់ករណីជួញដូរមនុស្សដែលមានស្រាប់នោះបន្ថែមទៀត។
12 min
July 02, 2021 ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ - តើការជ្រើសរើសចិនជាបង្អែកយុទ្ធសាស្ត្រ ក្នុងការផ្គត់ផ្គង់វ៉ាក់សាំងកូវីដ-១៩ ជាជំរើសដ៏ត្រឹមត្រូវឬ?
លោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន កាលពីថ្ងៃម្សិលមិញ បានប្រកាសដោយបើកចំហថា ប្រទេសកម្ពុជាចាំបាច់ត្រូវយកប្រទេសចិនធ្វើជាបង្អែកយុទ្ធសាស្ត្រ ក្នុងការផ្គត់ផ្គង់វ៉ាក់សាំងការពារជំងឺកូវីដ-១៩ ដោយ មិនខ្វល់ពីការរិះគន់អ្វីទាំងអស់ ព្រោះក្រៅពីចិនមិនដឹងទៅពឹងនរណានោះឡើយ ខណៈប្រទេសខ្លះ បានតែសន្យា។ រហូតមកទល់ពេលនេះ ប្រទេសកម្ពុជាសម្រេចបានការចាក់វ៉ាក់សាំងទៅលើពលរដ្ឋជាង ៤លាននាក់(ជាង៤០%) ក្នុងចំណោមគោលដៅដែលត្រូវចាក់សរុប ១០លាននាក់។ គឺជាការចាក់វ៉ាក់សាំង ដែលមានល្បឿនលឿន ធៀបទៅនឹងបណ្តាប្រទេសអាស៊ានផ្សេងទៀត។ ជុំវិញបញ្ហានេះ អ្នកវិភាគមើលឃើញថា មានជាប់ពាក់ព័ន្ធនឹងកត្តាពីរសំខាន់ គឺកត្តានយោបាយ និងកត្តាវាងវៃរបស់រដ្ឋាភិបាល ក្នុងការចរចាទិញវ៉ាក់សាំង។
12 min
July 01, 2021 ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ - អ្នកនយោបាយនិងអ្នកវិភាគ៖ការនិយាយដឹងគុណកម្ពុជារបស់ទូតវៀតណាម គឺដើម្បីចង់សម្លាប់ចិត្ត និងស្អំទំនាក់ទំនង
កាលពីថ្ងៃអង្គារ ឯកអគ្គរដ្ឋទូតជិតផុតអាណត្តិរបស់វៀតណាមប្រចាំនៅកម្ពុជាលោកវ៉ូ ក្វាង មិញ បានអះអាងប្រាប់លោកសាយ ឈុំ ប្រធានព្រឹទ្ធសភាកម្ពុជាថា បក្ស រដ្ឋាភិបាល និងប្រជាជនវៀតណាមនៅតែចងចាំ និងដឹងគុណជានិច្ចចំពោះប្រជាជនកម្ពុជាដែលបានរួមវិភាគទានក្នុងការជួយគាំទ្រដល់ការតស៊ូរបស់ប្រជាពលរដ្ឋវៀតណាមនៅក្នុងការតស៊ូដើម្បីឯករាជ្យជាតិ ការរំដោះ និងការបង្រួបបង្រួមប្រទេសជាតិរហូតដល់ពេលបច្ចប្បន្ននេះ។ ពាក្យសម្តីទាំងនេះ បង្កឱ្យមានការភ្ញាក់ផ្អើល និងចាប់អារម្មណ៍យ៉ាងខ្លាំងពីអ្នកតាមដានបញ្ហាប្រវត្តិសាស្រ្ត នយោបាយ និងអ្នកនយោបាយ។ សម្រាប់ពួកគេ ការលើកឡើងដូច្នេះរបស់ទូតវៀតណាមអាចទំនងចង់សម្លាប់ចិត្តមន្រ្តី និងពលរដ្ឋខ្មែរពីបញ្ហាជនអន្តោប្រវេសន៍វៀតណាម និងចង់ស្អំទំនាក់ទំនងរវាងកម្ពុជា និងវៀតណាមផងក្នុងពេលដែលកម្ពុជាកំពុងល្អូកល្អឺនខ្លាំងជាមួយមហាយក្សចិន។
13 min
June 30, 2021 ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ - ការបិទខ្ទប់ទ្រង់ទ្រាយធំឡើងវិញ នៅតែជាជម្រើសនៃវិធានការទប់ស្កាត់កូវីដ-១៩ ដែលកំពុងរាលដាលឬយ៉ាងណា?
ប្រមាណជាមួយសប្តាហ៍ចុងក្រោយនេះ ការឆ្លងរាលដាលនៃជំងឺកូវីដ-១៩ នៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជាមានសន្ទុះមួយខ្ពស់គួរឲ្យមានការព្រួយបារម្ភ ខណៈដែលវិស័យសុខាភិបាលនៃប្រទេសនេះ បានរកឃើញករណីឆ្លងថ្មីៗជាច្រើននៃមេរោគកូវីដបំប្លែងខ្លួនដែលតា និងអាល់ហ្វាជាដើម។ អត្រាឆ្លងមិនថមថយ ចំនួនអ្នកស្លាប់បន្តកើនឡើងពីមួយថ្ងៃទៅមួយថ្ងៃ ធ្វើឲ្យមានការនឹកឃើញថា តើកម្ពុជាគួរត្រលប់ទៅអនុវត្តតាមវិធានការចាស់ គឺការបិទខ្ទប់ ឬក៏មានជម្រើសអ្វីផ្សេងពីនេះ ដែលមានប្រសិទ្ធភាព និងមិនប៉ះពាល់ដល់សេដ្ឋកិច្ចជាទូទៅ។
13 min