ព្រឹត្តិការណ៍​កម្ពុជា​ប្រចាំថ្ងៃ by RFI ខេមរភាសា / Khmer

January 22, 2021 ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ - តើអ្វីទៅជាផលប្រយោជន៍របស់កម្ពុជា ពីកិច្ចព្រមព្រៀងកម្ពុជា-ហុងគ្រី បន្ទាប់ពីជជែកគ្នា២ថ្ងៃកន្លងទៅ?

មន្ត្រីជាន់ខ្ពស់ថ្នាក់បច្ចេកទេស កម្ពុជា-ហុងគ្រី បានបញ្ចប់កិច្ចប្រជុំហើយកាលពីថ្ងៃម្សិលមិញ បន្ទាប់ពីបើកកិច្ចពិភាក្សាគ្នាអស់រយៈពេល២ថ្ងៃស្តីពីកិច្ចសហប្រតិបត្តិការវិស័យសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជា-ហុងគ្រី។ ក្រោយកិច្ចប្រជុំ ភាគីទាំងពីរបានឯកភាពគ្នាពង្រីកកិច្ចសហប្រតិបត្តិការលើវិស័យសក្តានុពលសំខាន់ៗមួយចំនួនរួមមាន ពាណិជ្ជកម្ម និងសេដ្ឋកិច្ច កសិកម្ម សន្តិសុខស្បៀង និងរុក្ខាប្រមាញ់ វិស័យគ្រប់គ្រងធនធានទឹក អប់រំ វប្បធម៌ ទេសចរណ៍ឧស្សាហកម្ម បច្ចេកវិទ្យានិងនវានុវត្តន៍ និងវិស័យអាកាសចរស៊ីវិល។

12 min

January 21, 2021 ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ - តើកំណើននៃការអភិវឌ្ឍវិស័យអចលនទ្រព្យអាចនឹងធ្វើឲ្យបាត់បង់ដីសម្រាប់ធ្វើកសិកម្មទេ?

ការអភិវឌ្ឍវិស័យអចលនវត្ថុលើដីកសិកម្មកំពុងមាននិន្នាការកើនឡើង តែអ្នកវិភាគផ្នែកសេដ្ឋកិច្ចមើលឃើញប្រហាក់ប្រហែលគ្នាថា នឹងមិនបង្កផលប៉ះពាល់ដល់ដីកសិកម្មជាង៦លានហិកតានោះទេ។ សម្រាប់កសិករនៅតាមទីជនបទ ពួកគេអាចនឹងបាត់បង់មុខរបរផលិតស្បៀងអាហារប្រចាំថ្ងៃ ដែលជាហានិភ័យមួយថ្មីទៀតសម្រាប់ប្រជាពលរដ្ឋ ក៏ប៉ុន្តែនៅក្នុងក្រសែភ្នែកអ្នកសេដ្ឋកិច្ចវិញ បើគេទុកដីដែលមានតម្លៃយកទៅធ្វើកសិកម្ម នោះកម្ពុជានឹងខាតបង់។ ខាតបង់ដោយសារដីកសិកម្មមានតម្លៃទាបជាង ដីដែលបម្រើឱ្យវិស័យអចលនវត្ថុ។

13 min

January 20, 2021 ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ - តើយន្តការផ្លូវទូតជាយុទ្ធសាស្ត្របន្ទាប់ដែលមានការរំពឹងខ្ពស់របស់បក្សប្រឆាំងឬ?

ក្រោយព្យាយាមវិលត្រលប់មកប្រទេសកម្ពុជាវិញមិនបានសម្រេចកាលពីថ្ងៃទី១៥ខែមករា កន្លងទៅនេះ លោកស្រី មួរ សុខហួរ អនុប្រធានអតីតគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ បានថ្លែងតាមរយៈហ្វេសប៊ុកLive របស់លោកស្រីកាលពីថ្ងៃចន្ទថា លោកស្រី នឹងបន្តប្រើយុទ្ធសាស្ត្រផ្លូវទូត ដោយរំលឹកឡើងវិញពីការស្នើសុំអន្តរាគមន៍ពីប្រទេសហត្ថលេខីនៃកិច្ចព្រមព្រៀងទីក្រុងប៉ារីស។ អ្នកវិភាគនយោបាយកម្ពុជាមើលឃើញថា វាជាយុទ្ធសាស្ត្រដដែល ដែលមិនទំនងថាអាចមានសង្ឃឹមច្រើនទេ ខណៈរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាបច្ចុប្បន្នមានបង្អែកមួយរឹងម៉ាំ គឺប្រទេសចិន។

12 min

January 19, 2021 ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ - វ៉ាក់សាំងកូវីដ១៩៖ រវាងភាពចាំបាច់ និងរង់ចាំការទទួលស្គាល់ពី WHOតើកម្ពុជាគួរធ្វើយ៉ាងណា?

ក្រៅពីការសន្យាផ្តល់វ៉ាក់សាំងប្រឆាំងកូវីដ១៩ ដោយប្រទេសចិនចំនួន១លានដូស កម្ពុជាក៏បានឆ្លៀតឱកាសស្នើសុំវ៉ាក់សាំងពីប្រទេសឥណ្ឌា ដែលជាប្រទេសផលិតវ៉ាក់សាំងដោយខ្លួនឯងផងដែរ។ តែលោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន ធ្លាប់បានប្រកាសថា កម្ពុជានឹងទទួល ឬទិញតែវ៉ាក់សាំងណា ដែលអង្គការសុខភាពពិភពលោក(WHO) ទទួលស្គាល់ក្រោមគំនិតផ្ដួចផ្ដើមពី COVAC តែប៉ុណ្ណោះ។ ហើយក្រោយមក លោក ហ៊ុន សែន អះអាងកាលពីថ្ងៃទី១៥មករា ការទទួលយកវ៉ាក់សាំងរបស់ចិនដោយសារតែមានភាពចាំបាច់។ ដូច្នេះនៅរវាងភាពចាំបាច់និងរង់ចាំការទទួលស្គាល់គុណភាពវ៉ាក់សាំងពីWHO តើកម្ពុជាគួរធ្វើយ៉ាងណា ខណៈប្រទេសមួយចំនួនកំពុងដំណើរការចាក់វ៉ាក់សាំងទៅលើពលរដ្ឋរបស់គេដោយពុំមានការរារែកនោះ។

10 min

January 18, 2021 ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ - អ្នកវិភាគស្វាគមន៍ ការធ្វើកំណែទម្រង់នគរបាលជាតិកម្ពុជា តែរង់ចាំមើលលទ្ធផលជាក់ស្ដែង

លោកឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី ស ខេង រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងមហាផ្ទៃ កាលពីថ្ងៃទី១២ ខែមករា ឆ្នាំ២០២១ បានសម្រេចបង្កើតគណៈកម្មការមួយដើម្បីធ្វើកំណែទម្រង់នគរបាលជាតិកម្ពុជា។ គណៈកម្មការនេះ មានលោកធ្វើជាប្រធាន អមដោយអនុប្រធាន២រូបនិងសមាជិកចំនួន២៤រូប។ អ្នកវិភាគនិងអ្នកតាមដានសង្គមបានលើកឡើងថា ការធ្វើកំណែទម្រង់នគរបាលជាតិកម្ពុជា គឺជារឿងល្អមួយហើយ ក៏ប៉ុន្តែអ្វីដែលសំខាន់ នោះគឺលទ្ធផលជាក់ស្តែង។ តើហេតុអ្វី?

14 min

January 17, 2021 ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ - អ្នកវិភាគ៖នយោបាយ«ឆ្មាចាប់កណ្តុរ»រវាងអ្នកកាន់អំណាចនិងអ្នកប្រឆាំងធ្វើឲ្យពលរដ្ឋធុញទ្រាន់

នៅទីបំផុតផែនការធ្វើមាតុភូមិនិវត្តន៍របស់អ្នកនយោបាយបក្សប្រឆាំងនៅក្រៅប្រទេសត្រូវបានខកខានម្តងទៀតនៅថ្ងៃទី១៦មករា២០២១។ ការបរាជ័យនេះ ត្រូវបានលោកស្រី មូរ សុខហួរ ទម្លាក់ការទទួលខុសត្រូវទៅលើរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា ដែលមោឃៈភាពលិខិតឆ្លងដែន និងមិនផ្តល់ទិដ្ឋាការដល់ពួកគេ។ ប៉ុន្តែមន្ត្រីរដ្ឋាភិបាលអះអាងថា ការមិនផ្តល់ទិដ្ឋាការឲ្យអ្នកនយោបាយទាំងនេះ គឺអនុវត្តទៅតាមនីតិវិធីរបស់តុលាការ។ សម្រាប់អ្នកវិភាគ បានហៅការបរាជ័យជាលើកទី២នៃការវិលចូលស្រុករបស់អ្នកនយោបាយបក្សប្រឆាំងនៅពេលនេះថា ជានយោបាយ «ឆ្មាចាប់កណ្តុរ»រវាងអ្នកកាន់អំណាចនិងអ្នកប្រឆាំង ដែលធ្វើឲ្យពលរដ្ឋធុញទ្រាន់។

10 min

January 16, 2021 ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ - តើអាចទេបិទខេត្តជាប់ព្រំដែនថៃ ខណៈពលករមកពីថៃឆ្លងជំងឺកូវីដ១៩កាន់តែច្រើន?

គិតត្រឹមថ្ងៃទី ១៥ មករា ម្សិលមិញនេះ អាជ្ញាធរសុខាភិបាលកម្ពុជា បានរកឃើញចំនួនពលករខ្មែរដែលធ្វើដំណើរមកពីប្រទេសថៃមានផ្ទុកជំងឺកូវីដ១៩ មានការកើនឡើងដល់ទៅ១៥នាក់នៅក្នុង១ថ្ងៃនេះ។ ក្នុងនោះ ខេត្តបន្ទាយមានជ័យ និងខេត្តបាត់ដំបង មានចំនួនច្រើនជាងគេ។ អាជ្ញាធរខេត្តជាប់ព្រំដែនទាំងពីរខាងលើនេះបានអះអាងថា អាជ្ញាធរខេត្តទាំងពីរខាងលើ អាចគ្រប់គ្រងស្ថានការណ៍បាន។ យ៉ាងណាក្តី មានការលើកឡើងថា ប្រឈមនឹងស្ថានភាពនេះ តើរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា គួរពិចារណាក្នុងការបិទខេត្តជាប់ព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃនេះ ជាបណ្តោះអាសន្នឬទេ?

11 min

January 15, 2021 ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ - ៣៦ឆ្នាំក្នុងតំណែងនាយករដ្ឋមន្រ្តី៖តើលោកហ៊ុន សែន បានបន្សល់ទុកសមិទ្ធផលអ្វីខ្លះសម្រាប់ជាតិមាតុភូមិកម្ពុជា?

១៤ មករា ១៩៨៥-១៤ មករា ២០២១ គឺជាគម្រប់ខួប៣៦នៃការឡើងកាន់ដំណែងជានាយករដ្ឋមន្រ្តីកម្ពុជារបស់លោកហ៊ុន សែន ដែលជាបច្ចុប្បន្ន គឺជាប្រធានគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា។ រដ្ឋាភិបាលក៏ដូចជាគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជាបានចាត់ទុកលោកហ៊ុន សែន ថាជានាយករដ្ឋមន្រ្តីកម្ពុជាដែលបានចាប់ផ្តើមកាន់ដំណែងក្នុងវ័យក្មេងបំផុតជាងគេ និងជានាយករដ្ឋមន្រ្តីក្នុងដំណែងយូរជាងគេបំផុតនៅក្នុងពិភពលោកផងដែរ។ ដូច្នេះនៅក្នុងរយៈពេល៣៦ឆ្នាំកន្លងទៅនេះ ក្នុងនាមជានាយករដ្ឋមន្រ្តីកម្ពុជា តើលោកហ៊ុន សែន បានបន្សល់ទុកនូវសមិទ្ធផលអ្វីខ្លះជូនដល់ជាតិ និងប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរ?

13 min

January 14, 2021 ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ - ហេតុអ្វីលោកសម រង្ស៊ី ជ្រើសរើសយកនយោបាយវាយប្រហារព្រះមហាក្សត្រ?

ប្រធានស្តីទីអតីតគណបក្សសង្រ្គោះជាតិ គឺលោកសម រង្ស៊ី នាពេលចុងក្រោយនេះបានរងការចោទប្រកាន់ជាថ្មីពីបទប្រមាថចំពោះអង្គព្រះមហាក្សត្រ បន្ថែមពីលើបទចោទ និងទោសទណ្ឌជាច្រើនករណីទៀតពីសំណាក់តុលាការកម្ពុជា។ អ្នកតាមដាន និងវិភាគនយោបាយនៅកម្ពុជាខ្លះបានមើលឃើញថា ការវាយប្រហារមិនរើសមុខរបស់លោកសម រង្ស៊ីនេះ គឺដោយសារតែលោកមើលមិនឃើញពីអនាគតនយោបាយរបស់លោកនៅកម្ពុជា ឬ អាចនិយាយថា លោកប្រហែលត្រូវបញ្ចប់ជីវិតនយោបាយរបស់លោកនៅក្រៅប្រទេស។ ប៉ុន្តែ ក៏មានអ្នកវិភាគខ្លះទៀតមើលឃើញខុសពីនេះដែរ។

12 min

January 13, 2021 ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ - តើវាជាការយឺតពេលទេ បើអតីតគណបក្សប្រឆាំងមិនបានត្រៀមខ្លួនពីពេលនេះទៅ ដើម្បីចូលរួមបោះឆ្នោតឆ្នាំ២០២២ និង២០២៣?

ការបោះឆ្នោតធំៗចំនួន២ នឹងឈានចូលមកដល់នៅឆ្នាំ២០២២ និង២០២៣ ខាងមុខ គឺការបោះឆ្នោតជ្រើសរើសក្រុមប្រឹក្សាឃុំ សង្កាត់ និងការបោះឆ្នោតសកលអាណត្តិទី៧។ បើគិតចាប់ពីដើមឆ្នាំ២០២១នេះទៅ គណបក្សនយោបាយនីមួយៗ នៅសល់ពេលវេលាមិនច្រើនប៉ុន្មានទេ សម្រាប់រៀបចំខ្លួនចូលរួមប្រកួតប្រជែងនៅក្នុងការបោះឆ្នោតសំខាន់ៗខាងមុខនេះ។ អ្វីដែលជាសំណួរគឺថា តើអតីតគណបក្សប្រឆាំងដ៏ធំ បានត្រៀមខ្លួនចូលរួមដែរឬទេ សម្រាប់ចូលរួមនៅក្នុងការបោះឆ្នោតខាងមុខ ខណៈដែលភាពតានតឹងខាងនយោបាយ និងផ្លូវច្បាប់ជាមេដឹកនាំអតីតគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ នៅមិនទាន់ដោះស្រាយរួចនៅឡើយ។

12 min