ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ

By RFI ខេមរភាសា / Khmer

ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ episodes

June 11, 2020 ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ - អ្នកវិភាគនិងអ្នកសិទ្ធិមនុស្ស៖ កម្ពុជាត្រូវស៊ើបអង្កេតករណីបាត់ខ្លួនសកម្មជនថៃឱ្យច្បាស់ដើម្បីលាងជម្រះការសង្ស័យនានា
គិតមកដល់ពេលនេះ អាជ្ញាធរមិនទាន់មានតម្រុយណាមួយនៃការបាត់ខ្លួនសកម្មជនប្រជាធិបតេយ្យថៃ លោកវ៉ាន់ឆាលឺម សាត់ស័ក្តិសិទ្ធ នៅឡើយទេ ខណៈដែលការស៊ើបអង្កេតលើករណីនេះ កំពុងតែបន្តធ្វើ។ អាជ្ញាធរកម្ពុជាបានចាប់ផ្តើមបើកការស៊ើបអង្កេតករណីបាត់ខ្លួននេះ បន្ទាប់ពីមានកំណត់ទូតស្នើសុំពីស្ថានទូតថៃប្រចាំនៅកម្ពុជា។ អ្នកវិភាគសង្គម និងនយោបាយ និង អ្នកការពារសិទ្ធិមនុស្សនៅកម្ពុជាបានចាត់ទុកករណីបាត់ខ្លួនសកម្មជនប្រជាធិបតេយ្យថៃនេះថា ជារឿងរសើបមួយ ព្រោះមានការយកចិត្តទុកដាក់ខ្លាំងទាំងនៅកម្ពុជា និង នៅក្នុងប្រទេសថៃ។ ជាមួយគ្នានេះ ពួកគេក៏បានអះអាងថា អាជ្ញាធរកម្ពុជាត្រូវធ្វើការស៊ើបអង្កេតករណីនេះឱ្យបានច្បាស់លាស់ ដើម្បីលាងជម្រះមន្ទិលសង្ស័យពីមជ្ឈដ្ឋាននានា។
12 min
June 10, 2020 ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ - ទ្វារបើកចំហរ៖ ហេតុអ្វីបានជាអ្នកវិនិយោគបរទេសក្រៅពីចិន មិនមកបណ្តាក់ទុនច្រើននៅខេត្តព្រះសីហនុ?
លោក កួច ចំរើន អភិបាលខេត្តព្រះសីហនុ កាលពីថ្ងៃអង្គារម្សិលមិញ បានថ្លែងជាថ្មីថា ការវិនិយោគនៅខេត្តព្រះសីហនុ គឺមានការបើកទូលាយ ដោយមិនបានកំណត់ថាការវិនិយោគខេត្តជាប់មាត់សមុទ្រមួយនេះ មិនមែនសម្រាប់តែជនជាតិចិននោះទេ។ ក៏ប៉ុន្តែជាការកត់សម្គាល់ ជនជាតិចិនប្រមាណជា៥០%នៃប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរនៅខេត្តព្រះសីហនុ បានសម្រុកដូចទឹកបាក់ទំនប់រយៈពេលប៉ុន្មានឆ្នាំចុងក្រោយនេះ ចូលមករកស៊ីនៅខេត្តព្រះសីហនុ ជាហេតុធ្វើឲ្យមានការលើកជាសំណួរថា ហេតុអ្វីបានជាមិនមានអ្នកវិនិយោគជាតិសសាសន៍ដទៃក្រាសក្រែលចូលមកខេត្តព្រះស៊ីហនុដូចជាជនជាតិចិន?
12 min
June 09, 2020 ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ - តើចិនអាចជួយស្តារសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជាបានដល់កម្រិតណា ក្រោយវិបត្តិកូវីដ១៩?
កម្ពុជា និងចិន គ្រោងបើកកិច្ចប្រជុំថ្នាក់អន្ដររដ្ឋាភិបាល នៅថ្ងៃទី១៦ ខែមិថុនា ខាងមុខនេះ ដែលភាគីទាំងពីរអះអាងថាជាការសហការគ្នាស្តារសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជាឡើងវិញក្រោយវិបត្តិកូវីដ១៩។ នេះបើតាមអតីតប្រមុខការទូតកម្ពុជាដែលបានថ្លែងក្នុងកិច្ចប្រជុំមួយកាលពីម្សិលមិញ មុនកិច្ចប្រជុំថ្នាក់អន្តររដ្ឋាភិបាលមកដល់។ លោក ហោ ណាំហុង អះអាងថា ចិនគឺជាប្រភពជំនួយដ៍សំខាន់សម្រាប់ជួយស្តារសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជាឡើងវិញក្រោយវិបត្តិកូវីដ១៩។ តើចិនអាចជួយស្តារសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជាបានកម្រិតណាក្រោយវិបត្តិកូវីដ១៩?
11 min
June 08, 2020 ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ - តើការមិនមានសកម្មភាពតវ៉ា អាចចាត់ទុកថា កម្ពុជាមានការគោរពសិទ្ធិមនុស្សឬ?
នៅកម្ពុជាតាំងពីក្រោយរំលាយគណបក្សប្រឆាំងមក សកម្មភាពតវ៉ា ឬបាតុកម្ម ហាក់ដូចជាមិនសូវឃើញកើតឡើងច្រើនទេ។ ការដែលមិនសូវមានសកម្មភាពតវ៉ានេះ ត្រូវបានប្រធានគណៈកម្មាធិការសិទ្ធិមនុស្សកម្ពុជា អះអាងថា មកពីពលរដ្ឋកម្ពុជាមានសីលធម៌ល្អ ហើយប្រទេសកម្ពុជា មានការគោរពសិទ្ធិមនុស្សឈានមុខគេ។ ការឡើងរបស់លោក កែវ រ៉េមី គឺចង់ប្រៀបធៀបនឹងសហរដ្ឋអាមេរិកដែលជាប្រទេសបិតាប្រជាធិបតេយ្យកំពុងតែផ្ទុះបាតុកម្មហើយឈានទៅកុប្បកម្ម រីកសាយដល់អឺរ៉ុប នាំឲ្យមានការបង្ក្រាបដោយហិង្សា។ តើការដែលមិនមានសកម្មភាពតវ៉ា អាចចាត់ទុកថា កម្ពុជាមានការគោរពសិទ្ធិមនុស្សឬ?
12 min
June 07, 2020 ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ - តើវិធានការស្តង់ដាសុវត្ថិភាពទេសចរណ៍ថ្មី អាចជួយស្តារវិស័យទេសចរណ៍កម្ពុជាឡើងវិញឬទេ?
ក្រសួងទេសចរណ៍ កាលពីថ្ងៃទី ០៥ មិថុនា បានប្រកាសដាក់ឲ្យអនុវត្តនូវវិធានសុវត្ថិភាព និងក្រមប្រតិបត្តិថ្មីៗសម្រាប់អាជីវកម្មទេសចរណ៍ធំៗចំនួន ៦ សំដៅលើកកម្ពស់ការជឿទុកចិត្តពីសំណាក់ភ្ញៀវទេសចរក្នុងពេលនិងក្រោយពេលវិបត្តិនៃជំងឺកូវីដ១៩។ តើតាមរយៈវិធានការស្តង់ដាសុវត្ថិភាព និងក្រមប្រតិបត្តិថ្មីនេះ អាចជួយដល់វិស័យទេសចរណ៍នៅកម្ពុជាឲ្យមានសកម្មភាពឡើងវិញបានឬទេ?
12 min
June 05, 2020 ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ - តើការធ្វើវិមជ្ឈការសុខាភិបាលទៅថ្នាក់មូលដ្ឋាន នឹងជួយឲ្យវិស័យសុខាភិបាលខ្មែរកាន់តែប្រសើរឡើងទេ?
កាលពីថ្ងៃពុធ ក្រសួងមហាផ្ទៃ បានប្រកាសផ្ទេរប្រតិបត្តិការនៃសេវាសុខភាព ពីក្រសួងសុខាភិបាល ដែលជាអំណាចកណ្តាលទៅមូលដ្ឋានតាមរយៈគោលនយោបាយវិមជ្ឈការ និងវិសហមជ្ឈការ ដោយដាក់ឲ្យមន្ទីរសុខាភិបាលរាជធានី ខេត្តទាំង២៥ ដែលពីមុនគ្រប់គ្រងដោយក្រសួងសុខាភិបាល ទៅឲ្យរដ្ឋបាលរាជធានី ខេត្ត ជាអ្នកគ្រប់គ្រងដោយផ្ទាល់វិញ។ ជុំវិញការផ្ទេរមន្ទីរសុខាភិបាល និងសេវាសុខាភិបាលទាំងអស់ទៅឲ្យខេត្ត រាជធានី មើលការខុសត្រូវដូច្នេះ ត្រូវបានចោទសួរផងដែរពីប្រសិទ្ធភាព និងចំណុចខ្វះខាតនានាដែលនឹងអាចកើតមានឡើង នៅក្នុងអន្តរកាលដំបូង។
12 min
June 04, 2020 ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ - បញ្ហាសិទ្ធិមនុស្ស៖ តើអង្គការអន្តរជាតិកំពុងប្រើប្រាស់ស្តង់ដារពីររវាងកម្ពុជា និងប្រទេសដទៃឬ?
បញ្ហាបាតុកម្មហិង្សានៅអាមេរិកត្រូវបានលោកនាយករដ្ឋមន្រ្តី ហ៊ុន សែន ទាញយកមកភ្ជាប់ជាមួយនឹងបញ្ហានៅកម្ពុជា។ នៅកម្ពុជាដែលលោកនាយករដ្ឋមន្រ្តីលើកឡើងថា វិធានការនានារបស់អាជ្ញាធរក្នុងការទប់ទល់នឹងបាតុកម្មនោះ គឺត្រូវបានអង្គការសិទ្ធិមនុស្សអន្តរជាតិធ្វើការរិះគន់ជាញឹកញយ។ ប៉ុន្តែ បញ្ហានៅអាមេរិកវិញ គឺមិនមានការរិះគន់ និង ថ្កោលទោសដូចនៅកម្ពុជាឡើយ។ បញ្ហានេះ លោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន អះអាងថា អង្គការអន្តរជាតិបានប្រើប្រាស់ស្តង់ដារពីរក្នុងការធ្វើការងារលើបញ្ហាសិទ្ធិនៅកម្ពុជា និងប្រទេសដទៃ។ ក៏ប៉ុន្តែ មន្រ្តីសិទ្ធិមនុស្សនៅកម្ពុជាគូសបញ្ជាក់ថា មិនមានការអនុវត្តស្តង់ដារពីរនោះឡើយ។
12 min
June 03, 2020 ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ - ការបារម្ភពីការឆ្លងកូវីដ១៩ តើកម្ពុជាគួរបិទមណ្ឌលស្តារនីតិសម្បទាអ្នកញៀនគ្រឿងញៀនឬយ៉ាងណា?
ស្ថាប័នអង្គការសហប្រជាជាតិជាង១០អង្គការធំៗ ក្នុងនោះមានទាំងការិយាល័យអង្គការសហប្រជាជាតិស្តីពីគ្រឿងញៀន និងឧក្រិដ្ឋកម្ម(UNODC)ផងដែរ កាលពីថ្ងៃចន្ទ បានអំពាវនាវឲ្យរដ្ឋជាសមាជិកដែលស្ថិតនៅតំបន់អាស៊ី និងប៉ាស៊ីហ្វិកបិទមជ្ឈមណ្ឌលឃុំឃាំង និងស្តារនីតិសម្បទាអ្នកញៀនគ្រឿងញៀនជាអចិន្ត្រៃយ៍ ដោយគ្មានពន្យាពេល។ ការស្នើឲ្យប្រទេសនានាបិទទីតាំងបន្សាបគ្រឿងញៀននេះ គឺដោយសារតែស្ថាប័នអង្គការសហប្រជាជាតិទាំងនោះ យល់ថាអ្នកដែលស្ថិតនៅក្នុងមណ្ឌលនោះ ប្រឈមនឹងភាពរងគ្រោះខ្ពស់ ដោយការឆ្លងមេរោគអេដស៍ របេង ក៏ដូចជាជំងឺកូវីដ១៩ ខណៈការរស់នៅរបស់ពួកគេមានភាពចង្អៀតណែន ក្រោមកម្រិតស្តង់ដា។
12 min
June 02, 2020 ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ - អ្នកឃ្លាំមើល៖ ការថយចុះគ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍ក្នុងខែឧសភា មានភាពចម្រូងចម្រាស់
ក្នុងរយៈពេល១ខែដំបូងនៃការរឹតបន្តឹងច្បាប់ចរាចរណ៍ផ្លូវគោក ធ្វើឲ្យចំនួនគ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍ថយចុះ ៣៧% អ្នកស្លាប់ថយចុះ២៧% និងអ្នករបួសថយចុះ៣២%។ លទ្ធផលនេះត្រូវបានសមត្ថកិច្ចចាត់ទុកថាជាជោគជ័យនៃការចុះរឹតបន្តឹងច្បាប់ចរាចរណ៍ផ្លូវគោក ខណៈមានការផាកពិន័យធ្ងន់ធ្ងរលើអ្នកបើកបរល្មើសច្បាប់។ ប៉ុន្តែអ្នកធ្វើការខាងសុវត្ថិភាពចរាចរណ៍ និងអ្នកឃ្លាំមើលបញ្ហាសង្គម ចាត់ទុកការថយចុះចំនួនគ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍នេះគឺមានមូលហេតុផ្សេងទៀត។
12 min
June 01, 2020 ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ - កូវីដ១៩៖ តើធ្វើឲ្យប៉ះពាល់អ្វីខ្លះដល់សិទ្ធិកុមារក្នុងការទទួលបានការអប់រំ?
ថ្ងៃទី១មិថុនានេះគឺជា ទិវាកុមារអន្តរជាតិខួបលើកទី៧១ តែដោយសារកូវីដ១៩ កុមារនៅកម្ពុជាក៏ដូចជានៅលើពិភពលោក មិនបានធ្វើពិធីអបអរអ្វីជាធំដុំដូចរាល់ឆ្នាំឡើយ ខណៈកម្ពុជាបានលុបចោលថ្ងៃឈប់សម្រាកនៃទិវានេះផងដែរ។ មិនត្រឹមអស់ថ្ងៃឈប់សម្រាកប៉ុណ្ណោះទេ តែសាលារៀនទូទាំងប្រទេសក៏ត្រូវបិទទ្វារច្រើនខែមកហើយដែរ ខណៈកន្លែងលេងកំសាន្តរបស់កុមារក៏ត្រូវផ្អាកសកម្មភាពភាគច្រើន។ បញ្ហានេះត្រូវបានចោទឡើងថា តើកុមារនៅកម្ពុជាទទួលរងផលប៉ះពាល់អ្វីខ្លះពីជំងឺកូវីដ១៩ ជាពិសេសទាក់ទងនឹងសិទ្ធិទទួលបានការអប់រំ?
14 min