Lestin

Við verðum á gráa svæðinu, á mörkum hins löglega og hins ólöglega, þess sem er leynilegt en samt uppi á borðinu, í njósnaborginni Vín.

Brian Jonestown Massacre heldur tónleika á Íslandi í mars. Davíð Roach Gunnarsson flytur okkur pistil um hljómsveitina sem hann segir síðasta vígi sækadelíunnar.

Tónlistarkonan Nína Solveig Andersen sem gengur undir listamannanafninu Lúpína hefur gefið frá sér sína fyrstu sólóplötu sem kallast Ringluð. Nína er búsett í Osló þar sem hún stundaði nám og vinnur að tónlist, Lestin sló á þráin til hennar og fékk að vita meira um plötuna.

Myndlistarsýningin Snúrusúpa opnar á Vetrarhátíð í Tjarnarsal Ráðhúss Reykjavíkur á fimmtudag. Sjö listamenn taka þátt og fást við sama efniviðinn, rafmagn, sem er alltumlykjandi þáttur í lífi manna. Tilvistin er snúrusúpa, eins og segir í kynningu. Tveir úr listamannahópnum líta við í Lestina, þau Atli Bollason og Una Sigtryggsdóttir.

Við förum líka til Írlands og veltum fyrir okkur húsnæðismarkaðinum, stéttavitund og menningarauðmagni í bókum írska rithöfundarins Sally Rooney. Við ræðum við Ingunni Snædal, þýðanda bókarinnar Fagri heimur, hvar ert þú, eftir Sally Rooney, sem kom út í íslenskri þýðingu árið 2022.

Við verðum með hugann við bandarískar bókmenntir og tónlist í dag. Tom Verlaine, söngvari, gítarleikari og lagasmiður bandarísku rokksveitarinnar Television lést um helgina 73 ára. Sveitin spratt upp úr pönksenu í New York á áttunda áratugnum í kringum staðinn CBGB ásamt hljómsveitum eins og Talking Heads, Patti Smith, Blondie og Ramones. Television var ekki langlíf en gríðarlega áhrifamikil, og fyrsta plata þeirra Marquee moon ratar á flesta lista yfir bestu og áhrifamestu plötur allra tíma. Við ræðum um þessa merkilegu hljómsveit og höfuðpaur hennar við Gunnar Jónsson tónlistarmann.

Við kynnumst bandaríska rithöfundinum Nellu Larsen, sem skrifaði bækur og smásögur á þriðja áratug tuttugustu aldar. Larsen ólst upp í Chicago hjá danskri móður en faðir hennar var frá Jómfrúareyjum, fyrrum þrælanýlendu Dana. Bækur hennar lýsa þeirri upplifun að vera dökk, ekki hvít en ekki nógu svört til að tilheyra samfélagi svartra. Sólveig Ásta Sigurðardóttir, bókmenntafræðingur heimsækir Lestina og segir frá þessum áhugaverða höfundi.

Þátturinn í dag verður helgaður kvikmyndum. Guðrún Elsa Bragadóttir flytur gagnrýni um kvikmyndina Villibráð sem hefur verið að gera það gott í kvikmyndahúsum landsins undanfarið og við fáum til okkar Ásgrím Sverrisson, ritstjóra vefmiðilsins Klapptrés. Það eru fáir fróðari en Ásgrímur um íslenskar kvikmyndir, og hann ræðir við okkur um Klapptré, fagmiðil um íslenskar kvikmyndir og sjónvarp, sem stofnaður var haustið 2013 og fagnar 10 ára afmæli á árinu.

Mikil umræða hefur skapast um nýja leikna mynd sem fjallar um líf Amy Winehouse. Myndin, sem nýbyrjuð er í tökum, er nú þegar orðin umdeild. Eins og oft áður er tekist á um hvernig leikarar líta út og hver má segja söguna, og hvort það sé einfaldlega of snemmt að gera mynd um Amy Winehouse.

Steinunn Sigþrúðar Jónsdóttir fjallar um sýninguna Grímur manneskjunnar, sem tveir ungir norskir listamenn komu með hingað til lands fyrir 40 árum. Til stóð að halda sýninguna í Norræna húsinu en listamennirnir héldu á brott skömmu áður en sýningin opnaði. Málið olli fjaðrafoki og rataði í fjölmiðla, en það var greint frá atburðum á afar ólíkan hátt í norskum fjölmiðlum.

Við fáum Áslaugu Dungal í heimsókn í Lestina. Hún gaf út sína fyrstu plötu í fyrra, 6 laga plötuna Óviss. Við ræðum við hana um mýktina í tónlistinni og mýktina í glímunni, sem er önnur ástríða í lífi hennar.

Sunna Svavarsdóttir myndlistarkona opnaði sýninguna Weight Serie í Gallerí Port á Laugavegi síðustu helgi - þar sem hún rannsakar hreyfiorku líkamans. Sunna er frá Akureyri og lærði við Konunglegu listaakademíuna í Den Haag og útskrifaðist þaðan árið 2019 en flutti svo til Íslands þegar Covid skall á. Við lítum inn á Gallerí Port í dag.

Smá smár er nýtt lag frá leikaranum og tónlistarmanninum Ara Ísfeld Óskarssyni. Lagið var upphaflega hluti af sýningunni How to make love to a man sem sýnt var í Borgarleikhúsinu í fyrra, sem leikhópurinn Toxic kings setti upp. Þar glímdu þeir við ýmsa fleti karlmennskuhugmyndarinnar og í þessu lagi syngur Ari Ísfeld um hvað það er gott að fá að vera lítill í sér og sýna tilfinningar.

Og Melkorka Gunborg Briansdóttir fjallar um sýningu Pussy Riot í Þjóðleikhúsinu út frá hugmyndum Foucault um alsæi.

Í fyrra kom út enn ein Gosa myndin, Guillermo Del Toro's Pinocchio á Netflix. Endurgerðir og aðlaganir af þessari frægu ítölsku barnasögu frá síðari hluta 19. aldar eru óteljandi en það er kannski ekki skrýtið að það sé dekkri og dularfyllri tónn en venjulega í þessari mynd furðusagnaleikstjórans Del Toro. Við ræðum um Gosa, dauðann, fasisma og völd við Hildi Ýr Ísberg.

Við gerum upp þátttöku Íslands á HM í handbolta en lítum um leið til fortíðar á annað stórmót, þegar Ísland lék á HM í Austur-Þýskalandi 1958. Við tölum við afa Lóu, Val Benediktsson, fyrrum landsliðskappa í handbolta og heyrum hans hugleiðingar um sigrana, töpin, þjóðarhöllina og handboltann.

Á morgun frumsýnir Lab Loki, leikritið Marat/Sade í leiksjtórn Rúnars Guðbrandssonar. Leikhópurinn er skipaður leikurum á aldrinum 70-90 ára. Við ræðum við leikstjórann og leikkonu í verkinu, Júlíu Hannan, um ferlið, verkið og erindi þess í samtímanum.

Brynja Hjálmsdóttir, skáld, flytur hugleiðingu um tanntöku, tanntúrisma og tannlæknaótta.

Post-dreifing er listahópur eða hreyfing, sem skipuð er ungu listafólki, úr ólíkum áttum grasrótarlistastarfs Reykjavíkur. Samkvæmt aðstandendum Post-dreifingar er markmiðið að tryggja sýnileika og sjálfsnægtir listamanna með samstarfinu. Á morgun kemur út fjórða safnplata undir merkjum Postdreifingar sem kallast drullumall, síðasta Drullumall plata kom út fyrir tæpum þremur árum þar sem haldið er áfram þar sem frá var horfið; að safna saman grasrótartónlistarfólki á einn stað og gefa pláss og sýna með því fjölbreytni tónlistarinnar sem ómar undir yfirborðinu. Rætt er við Einar Karl Pétursson og Simon Hirt.

Fúskið er viðburðarrými og aðsetur listamanna í Gufunesi. Á dögunum birtist tilkynning þess efnis að þau hygðust leggja árar í bát, allavega í bili, allavega í núverandi mynd. Eftir tveggja ára starfsemi, eftir reiv, tónleika, rusl-fest og myndlistarsýningar sem hafa blásið lífi í reykvískt menningar og listalíf. Elsa Jónsdóttir, myndlistarkona, ein upphafsmanna Fúsksins, kom í Lestina til að segja frá þeirri ákvörðun að kveðja Gufunesið.

Við rifjum upp reivið Buxur, sem haldið var í annað sinn í Fúskinu. Davíð Roach flutti pistil í Tengivagninum í júlí síðastliðið sumar, sem við endurflytjum.

Annar þáttur af örséríunni Þegar Ísland hélt stórmót, frá árinu 2020. Anna Marsibil Clausen og Kristján Guðjónsson skoða umgjörð HM í handbolta sem haldið var á Íslandi árið 1995.

Um helgina verður Frönsk kvikmyndahátíð haldin í 23. sinn. Ása Baldursdóttir, dagskrárstjóri í Bío Paradís, kom í Lestina og sagði frá dagskránni. Auk þess fáum við fréttir af blómlegum rekstri bíósins, sem stóð til að loka fyrir skömmu.

Breski söngarinn Johnny Rotten með hljómsveitinni Public image ltd hefur ákveðið að taka þátt í Eurovision í ár, með laginu Hawaii. Jóhannes Ólafsson fjallar um þessa ákvörðun gamla pönkarans.

Ásdís Sól Ágústsdóttir segir frá ljóðum tónlistarkonunnar PJ Harvey, sem gaf út ljóðabókina Orlam í fyrra.