Spursmál

Í þetta sinn mæt­ir til leiks Hanna Katrín Friðriks­son, at­vinnu­vegaráðherra. Marg­ir stór­ir mála­flokk­ar heyra und­ir ráðuneyti henn­ar, allt frá inn­lendri mat­væla­fram­leiðslu á sjó og landi til ferðaþjón­ustu og iðnaðar af öðru tagi.

Í viðtal­inu er Hanna Katrín meðal ann­ars spurð út í af­stöðu henn­ar og Viðreisn­ar til strand­veiða sem rík­is­stjórn Kristrún­ar Frosta­dótt­ur hef­ur gert að for­gangs­atriði í starfi sínu.

Viðtalið við Hönnu Katrínu var tekið upp í gær og hef­ur, áður en til birt­ing­ar kom, valdið nokkr­um úlfaþyt í her­búðum rík­is­stjórn­ar­flokk­anna. Einkum þó hjá Sig­ur­jóni Þórðar­syni, þing­manni Flokks fólks­ins. Hann mun inn­an tíðar taka við for­mennsku í at­vinnu­vega­nefnd þings­ins.

Titr­ing­ur á ólík­leg­ustu stöðum

Krist­ín Gunn­ars­dótt­ir, hlaðvarps­stjórn­andi þátt­ar­ins Komið gott hef­ur að und­an­förnu verið orðuð við for­manns­fram­boð í VR en fram­boðsfrest­ur renn­ur út í há­deg­inu á mánu­dag. Hún mæt­ir í nýj­asta þátt Spurs­mála og ræðir stöðuna ásamt Þórði Gunn­ars­syni, bróður sínum og hag­fræðingi.

Mik­il tíðinda­vika er að baki þar sem Don­ald Trump tók við embætti for­seta, Þór­dís Kol­brún R. Gylfa­dótt­ir ákvað að víkja úr for­ystu­sveit Sjálf­stæðis­flokks­ins og hand­bolta­landsliðið gerði allt vit­laust.

Öllu þessu sér stað í Spurs­mál­um þar sem frétta­vik­an er gerð upp með þeim Bjarna Helga­syni og Her­manni Nökkva Gunn­ars­syni, blaðamönn­um á Morg­un­blaðinu.

Þá mæt­ir Hörður Arn­ar­son, for­stjóri Lands­virkj­un­ar í þátt­inn og ræðir þá þröngu stöðu sem fyr­ir­tækið er nú komið í eft­ir að héraðsdóm­ur felldi úr gildi heim­ild­ir fyr­ir­tæk­is­ins til þess að halda áfram við gerð Hvamms­virkj­un­ar í Þjórsá.

Lands­virkj­un hef­ur óskað leyf­is Hæsta­rétt­ar til þess að fá að skjóta mál­inu beint þangað og fram hjá Lands­rétti en að öll­um lík­ind­um mun taka marga mánuði að leiða málið til lykta, hvernig sem fer.

Stefn­ir í hall­ar­bylt­ingu í Fram­sókn­ar­flokkn­um um svipað leyti og Sjálf­stæðis­flokk­ur­inn vel­ur nýja for­ystu? Ljóst er að alþing­is­kosn­ing­arn­ar 30. nóv­em­ber síðastliðinn draga dilk á eft­ir sér á mörg­um víg­stöðvum, ekki aðeins meðal þeirra flokka sem hrein­lega hurfu út af þingi.

Magnea Gná Jó­hanns­dótt­ir, borg­ar­full­trúi Fram­sókn­ar­flokks­ins rýn­ir í spil­in á stjórn­mála­sviðinu ásamt Elliða Vign­is­syni, bæj­ar­stjóra Ölfuss. Hann hef­ur á síðustu vik­um verið orðaður við embætti for­manns Sjálf­stæðis­flokks­ins. En hvert stefn­ir hug­ur hans?

Á sama tíma og allt leik­ur á reiðiskjálfi í póli­tík­inni er allt í upp­námi í orku­heim­in­um vegna Hvamms­virkj­un­ar. Sum­ir fagna dátt meðan aðrir sýta sárt í kjöl­far þess að héraðsdóm­ur komst að þeirri niður­stöðu að Um­hverf­is­stofn­un hefði ekki heim­ild til þess að veita und­anþágu frá vatna­til­skip­un Evr­ópu­sam­bands­ins.

Til þess að ræða þá stöðu sem kom­in er upp í tengsl­um við þessa fyr­ir­huguðu ríf­lega 70 millj­arða fram­kvæmd Lands­virkj­un­ar mæta þeir til leiks, Finn­ur Beck, fram­kvæmda­stjóri Samorku og Snæ­björn Guðmunds­son, formaður Nátt­úrugriða.

Ein­ar Örn Ólafs­son, for­stjóri Play mæt­ir til leiks og ræðir þar frétt­ir vik­unn­ar. Hann þekk­ir vel til á vett­vangi Sjálf­stæðis­flokks­ins og spá­ir í spil­in nú þegar ljóst er að nýr formaður mun taka við flokkn­um á ár­inu. Margt bend­ir einnig til að for­mannsslag­ur sé í upp­sigl­ingu í Fram­sókn­ar­flokkn­um, hvort sem Sig­urður Ingi vík­ur sjálf­vilj­ug­ur af vett­vangi eða ekki.

Þor­vald­ur Þórðar­son, eld­fjalla­fræðing­ur með meiru, spá­ir einnig í spil­in. Mun gjósa aft­ur nærri Svartsengi? Er Grinda­vík hólp­in? Hvað með mögu­lega eld­virkni á Mýr­um eða á Snæ­fellsnesi?

Í síðari hluta þátt­ar­ins mæt­ir svo Ólöf Örvars­dótt­ir, sviðsstjóri um­hverf­is- og skipu­lags­sviðs Reykja­vík­ur­borg­ar í þátt­inn til þess að ræða hina gríðar­stóru grænu skemmu sem allt í einu reis við Álfa­bakka og byrg­ir þar íbú­um sýn og sól­ar­ljóss.

Nýtt ár hefst með krafti í stjórn­mál­un­um og Sig­mund­ur Davíð Gunn­laugs­son held­ur upp­tekn­um hætti í stjórn­ar­and­stöðu. Hvernig stóðu Halla Tóm­as­dótt­ir og Kristrún Frosta­dótt­ir sig í fyrstu ára­móta­ávörp­un­um?

Allt er þetta til um­fjöll­un­ar í Spurs­mál­um dags­ins.

Fyrr­nefnd­ur Sig­mund­ur mæt­ir til leiks og ræðir nýj­an stjórn­arsátt­mála og fyrstu skref nýrr­ar rík­is­stjórn­ar. Hvað finnst hon­um um nýtt þjóðarsam­tal um hag­sýni í rík­is­rekstri? 

Bjarni Bene­dikts­son hef­ur verið formaður Sjálf­stæðis­flokks­ins frá 2009. Í fyrsta sinn í 11 ár er hann í stjórn­ar­and­stöðu. Mun hann halda áfram sem formaður á nýju ári og hvenær fer lands­fund­ur fram?

Svara við þess­um spurn­ing­um verður leitað á vett­vangi Spurs­mála þar sem Bjarni er gestur.

Mis­tök eða óhjá­kvæmi­leg ákvörðun?

Í þætt­in­um mun Bjarni einnig svara spurn­ing­um um þá ákvörðun sína að efna til kosn­inga þann 30. nóv­em­ber síðastliðinn. Voru það mis­tök af hans hálfu eða var ákvörðunin óhjá­kvæmi­leg.

Eins verður Bjarni spurður út í efni nýs stjórn­arsátt­mála Sam­fylk­ing­ar, Viðreisn­ar og Flokks fólks­ins.

Í fyrri hluta þátt­ar­ins verður rætt við þau Björn Inga Hrafns­son, rit­stjóra Vilj­ans og Vig­dísi Häsler, verk­efna­stjóra Kleifa fisk­eld­is á Sigluf­irði. Þar munu þau rýna í póli­tík­ina, bæði það sem gerst hef­ur en einnig hvað framund­an er.

Hvaða áhrif hef­ur það á leik­skóla­kerfið í heild ef lyfjaris­inn Al­votech stofn­ar leik­skóla? Krist­ín Dýr­fjörð, dós­ent í leik­skóla­fræðum var­ar við en Heiðrún Lind Marteins­dótt­ir, lög­fræðing­ur, fagn­ar þró­un­inni.

Á vett­vangi Spurs­mála tak­ast þær Krist­ín og Heiðrún Lind á um það hvort rétt sé að heim­ila einka­fyr­ir­tækj­um að byggja upp leik­skóla sem ætlað sé að sinna þjón­ustu við börn starfs­manna.

Al­votech hef­ur hafið und­ir­bún­ing að slík­um skóla í sam­starfi við fast­eigna­fé­lagið Heima. Önnur fyr­ir­tæki, á borð við Ari­on banka, skoða aðrar leiðir sem miðað að sama marki.

Í fyrri hluta þátt­ar­ins mæta til leiks þeir Jó­hann­es Þór Skúla­son, fram­kvæmda­stjóri Sam­taka ferðaþjón­ust­unn­ar og Aðal­geir Ásvalds­son, fram­kvæmda­stjóri SVEIT. Þeir ræða frétt­ir vik­unn­ar, meðal ann­ars þann storm sem geisað hef­ur milli SVEIT og Efl­ing­ar vegna nýs kjara­samn­ings við stétt­ar­fé­lagið Virðingu.

Þá blandaði Jó­hann­es Þór sér í umræðuna um hat­ursorðræðu og for­dóma gagn­vart trans­fólki í kjöl­far þess að Snorri Más­son, ný­kjör­inn þingmaður Miðflokks­ins tók upp hansk­ann fyr­ir Eld Smára Krist­ins­son, fyrr­um fram­bjóðanda Lýðræðis­flokks­ins, sem haldið hef­ur uppi sjón­ar­miðum um trans­fólk sem eru Sam­tök­un­um 78 mjög á móti skapi.

Björn Bjarna­son, fyrr­ver­andi alþing­ismaður og ráðherra, er gest­ur Stef­áns Ein­ars Stef­áns­son­ar í nýj­asta þætti Spurs­mála.

Líkt og þekk­ist hef­ur Björn viður­hluta­mikla þekk­ingu og reynslu á hinu póli­tíska sviði. Í þætt­in­um spá­ir hann í þær stjórn­ar­mynd­un­ar­viðræður sem nú standa yfir á meðal Sam­fylk­ing­ar, Viðreisn­ar og Flokks fólks­ins og hvers megi vænta af því sem fram­vind­ur í viðræðunum. 

Ýmis hags­muna­mál þjóðar­inn­ar eru und­ir í þeim efn­um en haft er eft­ir for­manni Viðreisn­ar, og mögu­leg­um næsta for­sæt­is­ráðherra, að slæm af­koma rík­is­sjóðs hafi gert viðræðurn­ar vanda­sam­ari en ella þrátt fyr­ir að al­mennt ríki samstaða á milli formanna flokk­anna þriggja; Kristrúnu Frosta­dótt­ur, Þor­gerðar Katrín­ar Gunn­ars­dótt­ur og Ingu Sæ­land. Hafa þær ít­rekað látið hafa eft­ir sér að viðræðunum miði vel og að von­ir standi til um að mynd­un nýrr­ar rík­is­stjórn­ar tak­ist fyr­ir jól.  

Einnig verður rætt við Björn um stöðuna sem nú rík­ir úti í heimi. Verða nýj­ustu vend­ing­ar í átök­un­um í Úkraínu og Sýr­landi til umræðu og mat lagt á stöðuna þar í tengsl­um við póli­tískt umrót sem stríðsátök­um fylg­ir.

Auk Björns mæta til leiks rit­höf­und­arn­ir Ragn­ar Jónas­son og Yrsa Sig­urðardótt­ir og rýna helstu frétt­ir í líðandi viku. Þar er á nógu að taka að vanda bæði hér heima en ekki síður er­lend­is frá. Morðið á for­stjóra eins stærsta sjúkra­trygg­inga­fyr­ir­tæk­is Banda­ríkj­anna hef­ur verið í há­mæli í vik­unni. Ekki er ólík­legt að fær­ustu glæpa­sagna­höf­und­ar lands­ins, þó víðar væri leitað, myndu vilja tjá sig um all­an þann hryll­ing sem dag­lega ger­ist í raun­heim­um og hugs­an­lega get­ur orðið kveikj­an að þeirra skáld­skap í ein­hverj­um til­fell­um.

Miðflokk­ur­inn vann sig­ur í kosn­ing­un­um en hef­ur þó ekki verið hleypt að borðinu við mynd­un rík­is­stjórn­ar. For­svars­menn flokks­ins halla sér þó aft­ur og það á einnig við um formann Sjálf­stæðis­flokks­ins.

Á sama tíma velta menn vöng­um yfir því hvernig ný rík­is­stjórn Sam­fylk­ing­ar, Viðreisn­ar og Flokks fólks­ins verður sam­sett, ef tekst að koma henni á kopp­inn.

Í Spurs­mál­um í dag er sviðsmynd­um um það varpað fram. Þar er einnig rætt við þing­menn­ina Áslaugu Örnu Sig­ur­björns­dótt­ur, sem nú er að búa sig und­ir að hverfa úr ráðuneyti sínu til síðustu þriggja ára og Karl Gauta Hjalta­son sem kem­ur að nýju inn á þing eft­ir nokk­urra ára fjar­veru.

Þau ræða mögu­lega stjórn­ar­mynd­un og hvort flokk­ar þeirra, Sjálf­stæðis­flokk­ur og Miðflokk­ur muni eiga aðkomu að slík­um viðræðum áður en yfir lýk­ur.

Áður en þau mæta til leiks ræðir Stefán Ein­ar við vara­borg­ar­full­trú­ana Söndru Hlíf Ocares, sem er í Sjálf­stæðis­flokki og Stefán Páls­son sem sit­ur fyr­ir VG í borg­ar­stjórn. Flokk­ar þeirra beggja urðu fyr­ir þungu áfalli í kosn­ing­un­um og óvíst hvernig þeir hyggj­ast bregðast við.

Þeim til fullting­is við grein­ing­ar­vinn­una er mætt­ur á svæðið Val­geir Magnús­son, oft nefnd­ur Valli sport, en hann er í hópi reynd­ustu aug­lýs­inga- og markaðsmanna lands­ins. Hvað finnst hon­um um kosn­inga­bar­áttu flokk­anna. Hann rýn­ir í kort­in í þeim efn­um.

Hátt í þrjú hundruð manns mættu á kosn­inga­upp­gjör Spurs­mála sem efnt var til á Reykja­vik Hilt­on Nordica tæp­um sól­ar­hring eft­ir að kjör­stöðum lokaði hring­inn í kring­um landið.

Þótti við hæfi að ljúka um­fjöll­un um kosn­inga­bar­átt­una með þess­um hætti þar sem Spurs­mál hafa reynst einn virk­asti og spennuþrungn­asti vett­vang­ur bar­átt­unn­ar allt frá því að Bjarni Bene­dikts­son, for­sæt­is­ráðherra sleit rík­is­stjórn­ar­sam­starfi Sjálf­stæðis­flokks, Fram­sókn­ar­flokks og VG um miðjan októ­ber.

Að lok­um fékk Stefán Ein­ar til skrafs og ráðagerða þá Gísla Frey Val­dórs­son, rit­stjóra Þjóðmála og Vil­hjálm Birg­is­son, formann Starfs­greina­sam­bands­ins. Hafði Vil­hjálm­ur sér­stak­lega á orði að þeir flokk­ar sem hefðu bar­ist hvað hat­ramm­ast gegn hval­veiðum væru nú dottn­ir út af þingi og fagnaði hann því ein­arðlega. Seg­ir hann næstu stjórn eiga að snú­ast um verðmæta­sköp­un sem nýt­ast megi þjóðinni allri.

Gísli Freyr ræddi stöðuna út frá öðrum sjón­ar­horn­um en sagði meðal ann­ars að Vinstri græn­um hefði ekki verið hafnað vegna stjórn­ar­sam­starfs­ins sem nú er á enda runnið, held­ur vegna þeirr­ar stefnu sem þeir hafa talað fyr­ir af mik­illi ein­urð.