Víðsjá

Í þætti dagsins verður hringt í bandaríska fiðluleikarann Joshua Bell en hann heldur tónleika í Hörpu á sunnudag ásamt píanóleikaranum Alessio Bax. Joshua Bell er einn fremsti og þekktasti fiðluleikari samtímans en í viðtalinu segir hann frá samtali þeirra félagi, efnisskrá tónleikanna og hugmyndum sínum um samfélagslegt hlutverk sígildrar tónlistar.

Hugað verður að alþjóðlegri ráðstefnu sem fram í Norræna húsinu á morgun og á föstudag í tilefni af því að þann 17. ágúst síðastliðinn voru 200 ár liðin frá fæðingu Jóns Árnasonar þjóðsagnasafnara. Gestur Víðsjár í dag verður Rósa Þorsteinsdóttir, þjóðfræðingur hjá Stofnun Árna Magnússonar.

Gauti Kristmannsson bókmenntagagnrýnandi Víðsjár fjallar um skáldsöguna Korngult hár, grá augu, eftir Sjón. Berglind María Tómasdóttir tónlistarkona heldur áfram að fara í gegnum geisladiskasafnið sitt. Og Snæbjörn Brynjarsson fjallar um drag-revíuna Endurminningar valkyrju eftir Ásgeir Helga Magnússon, Cameron Corbett, Sigríði Eyrúnu Friðriksdóttur og Sigurð H. Starr Guðjónsson, sem sýnd er í Tjarnarbíói.

Umsjón: Guðni Tómasson og Eiríkur Guðmundsson.

Þess er minnst um þessar mundir að hundrað ár eru frá andláti Jóhanns Sigurjónssonar rithöfundar, en hann andaðist þann 31. ágúst árið 1919, aðeins 39 ára gamall. Jóhann var eitt fremsta leik- og ljóðskáld þjóðarinnar og haslaði sér völl á leiksviðum í Evrópu í upphafi síðustu aldar. Á undanförnum dögum hefur verið boðið upp á tvær dagskrár sem helgaðar hafa verið skáldskap Jóhanns, annars vegar í Borgarleikhúsinu um helgina og hins vegar í Þjóðleikhúsinu í gærkvöld. Að því tilefni verður í Víðsjá í dag rætt við þá Svein Einarsson leikstjóra og rithöfund og Svein Yngva Egilsson bókmenntafræðing, en báðir komu þeir fram í Þjóðleikhúsinu í gærkvöld.

Hlustendur heyra einnig af bók vikunnar sem að þessu sinni er Hefnd grasflatarinnar, smásagnasafn eftir bandaríska höfundinn Richard Brautigan í íslenskri þýðingu Þórðar Sævars Jónssonar. Rætt verður við Þórð Sævar og brot lesið úr bókinni.

María Kristjánsdóttir fjallar í dag um gamanleikinn Sex í sveit sem frumsýndur var í Borgarleikhúsinu á dögunum og loks verður rætt við Söru Riel um nýtt risastór útilistaverk hennar sem heitir Flora og er við Austurbæjarskóla í Reykjavík. Verkið er unnið með þeim hætti að nemendur í skólanum voru beðnir um að svara spurningunni: ef þú værir planta, hvaða planta værir þú og af hverju?

Umsjón: Guðni Tómasson og Eiríkur Guðmundsson.

Leðurblakan flýgur að ströndu Ástralíu en þar fannst lík. Við sögu kemur persnesk ljóðabók og ferðataska í hólfi á lestarstöð.

Í Víðsjá í dag verður meðal annars sagt frá væntanlegum Nóbelsverðlaunahöfum í bókmenntum en tilkynnt var í Stokkhólmi í morgun að verðlaunin hlytu að þessu sinni pólski rithöfundurinn Olga Tokarczuk og austuríski rithöfundurinn Peter Handke. Gauti Kristmannsson bókmenntagagnrýnandi fjallar í dag um nýja bók Andra Snæs Magnasonar, Um tímann og vatnið. Rætt verður við Snæbjörn Arngrímsson, fyrrverandi bókaútgefanda, sem í morgun tók við Íslensku barnabókaverðlaununum í bókasafni Valhúsaskóla á Seltjarnarnesi. Og Berglind María Tómasdóttir tónlistarmaður og dósent við Listaháskóla Íslands flytur fyrsta pistil af þremur þar sem hún fer í gegnum geisladiskasafnið sitt, og grisjar.

Umsjón: Guðni Tómasson og Eiríkur Guðmundsson,

Marta Nordal leikhússtjóri Leikfélags Akureyrar segir frá gjörningalistahátíðinni A! sem hefst fyrir norðan á morgun og stendur fram á sunnudag. Fjölmargir listamenn koma fram á hátíðinni sem er samstarfsverkefni Leikfélags Akureyrar og Menningarhússins Hofs.

Ráðmenn á Akureyri hugleiða nú að selja Sigurhæðir, hús Matthíasar Jochumssonar skálds. Að því tilefni verður rætt við Pétur Ármannsson arkitekt um skáld og hús, norðan og sunnan heiða.

Rætt verður við Ásdísi Ólafsdóttir listfræðing um myndlist Jóhönnu K. Yngvadóttur en yfirlitssýning á verkum hennar, Eintal, verður opnuð í Listasafni Íslands á laugardag.

Nýjunda Sequences myndlistarhátíðin verður sett á föstudag í Marshall húsinu en hún fer fram þar og víðar í Reykjavík fram til 20. október. Sýningarstjórar hátíðarinnar, Hildigunnur Birgisdóttir og Ingólfur Arnarson, verða tekin tali í Víðsjá dagsins.

Umsjón: Eiríkur Guðmundsson og Guðni Tómasson.

Í Víðsjá dagsins verður rætt við Daníel Bjarnason tónskáld um tónverk hans From Space I saw Earth sem frumflutt verður í Los Angels 24. október. Verkið er samið fyrir fílharmoníusveitina í Los Angeles í tilefni að hundrað ára afmæli hennar en þrír núlifandi aðalhljómsveitarstjórar sveitarinnar munu stjórna flutningi þess, þeir Gustavo Dudamel, Esa Pekka Salonen og Zubin Mehta.

Tilvist rostunga á Íslandi á forsögulegum tíma og hvarf þeirra um og upp úr landnámi hefur löngum valdið fræðimönnum heilabrotum. Hilmar J. Malmquist, líffræðingur og forstöðumaður Náttúruminjasafns Íslands, og Bjarni F. Einarsson, fornleifafræðingur og forstöðumaður Fornleifafræðistofunnar, munu á rannsóknarkvöldi Félags íslenskra fræða á morgun greina frá nýbirtum niðurstöðum fjölþjóðlegrar rannsóknar á rostungum við Íslands strendur á forsögulegum tíma og fram yfir landnám, sem Náttúruminjasafn Íslands fór fyrir. Hilmar verður gestur Víðsjár í dag.

Bók vikunnar á Rás 1 er Sálumessa eftir Gerði Kristnýju en hlustendur Víðsjá heyra Gerði segja frá bókinni í þætti dagsins og lesa úr henni. Snæbjörn Brynjarsson, annar tveggja leiklistargagnrýnenda Víðsjár, segir hlustenum frá upplifun sinni á sýningunni Shakespeare verður ástfanginn í Þjóðleikhúsinu.

Umsjón Eiríkur Guðmundsson og Guðni Tómasson.

Leðurblakan í dag flýgur um dimma ganga Glamis-kastala í Skotlandi en margir trúa að kastalinn búi yfir hræðilegum leyndardómum

Jólasýning Borgarleikhússins að þessu sinni er leikritið Vanja frændi eftir rússeska rithöfundinn Anton Tsjekov. Hér er á ferðinni eitt af klassísku verkum leikbókmenntanna, verk sem fjallar meðal annars um brostnar vonir, og mismunandi viðhorf til lífsins, þar sem takast á hugmyndir um að lifa í vellystingum annars vegar og hins vegar umhyggja fyrir jörðinni og náttúrunni. Leikstjóri verksins er Brynhildur Guðjónsdóttir en ný þýðing hefur nú verið gerð á verkinu, hana gerði Gunnar Þorri Pétursson, Gunnar verður gestur Víðsjár í dag og segir frá glímu sinni við Anton Tsjekov.

Íris Ellenberger, Ásta Kristín Benediktsdóttir og Ynda Eldborg segja frá Regnbogaþræðinum, hinsegin viðbót við fastasýningu Þjóðminjasafns Íslands, Þjóð verður til, auk þess sem Ynda segir frá tengdri myndlistarsýningu í Neskirkju.

Guðrún Sóley Gestdóttir segir fá sjónvarps-dansþáttunum Sporið sem hefjast á laugardag.

Og Gauti Kristmannsson, bókmenntagagnrýnandi Víðsjár, fjallar í dag um Skjáskot, bók eftir Berg Ebba sem kom út á dögunum.

Umsjón: Guðni Tómasson og Eiríkur Guðmundsson

Í Víðsjá í dag verður rætt við Margréti Tryggvadóttur um bók hennar Kjarval - málarinn sem fór sínar eigin leiðir, en henni er ætlað að nýtast allri fjölskyldunni til að kanna myndveröld og lífshlaup Jóhannesar Kjarval.

Á morgun verður haldið í Veröld - húsi Vigdísar málþing undir yfirskriftinni Óður til hins stutta. Tilefnið er stofnun fyrirbæris sem nefnist Stutt, og er rannsóknastofa í smásögum og styttri textum sem starfækt verður við Háskóla Íslands. Rætt verður af þessu tilefni við þau Kristínu Guðrúnu Jónsdóttur, dósent í spænsku við Mála- og menningardeild Háskóla Íslands, og Rúnar Helga Vignisson, dósent í ritlist við sama skóla, í Víðsjá í dag.

Og loks verður hugað að nýrri plötu með gömlum upptökum sem klassíski kvartett Johns Coltrane gerði árið 1964 fyrir kanadíska kvikmynd en upptökurnar eru núna fyrst að koma út á plötu.

Umsjón: Eiríkur Guðmundsson og Guðni Tómasson.

Víðsjá 1.10.2019

 

Í kvöld verður haldinn stofnfundur félags sem lagður hefur verið grunnur að undir heitinu Arfur Þorsteins frá Hamri. Markmið félagsins er að sýna arfleifð þessa merka skálds ræktarsemi sem og þeim menningararfi sem hann tók í fang sér. Félagið mun standa fyrir viðburðum, einkum á æskuslóðum Þorsteins í Borgarfirði en einnig í Reykjavík. Ástráður Eysteinsson prófessor við Háskóla Íslands er í hópi fólks sem stendur að félaginu og rætt verður við hann í Víðsjá í dag.

Snæbjörn Brynjarsson fjallar í dag um leikverkið HÚH! Best í heimi, sem frumsýnt var í Borgarleikhúsinu fyrir helgi, en um er að ræða samstarfsverkefni leikhússins og leikhópsins Ratatam.  

 

Bók vikunnar kemur einnig við sögu í þætti dagsins, en það er skáldsagan Sorgarmarsinn eftir Gyrði Elíasson sem kom út á síðasta ári. Hlustendur heyra brot úr viðtali við Gyrði sem tekið var í tilefni að útkomu bókarinnar og einnig les höfundur úr bókinni.

 

Víðsjá slær einnig á þráðinn til Svíþjóðar og heyrir af því hvernig Höllu Þórlaugu Óskarsdóttur þótti að heimsækja bókamessuna í Gautaborg sem fram fór um síðustu helgi.

Umsjón: Guðni Tómasson og Eiríkur Guðmundsson.