Víðsjá

Í Víðsjá í dag verður meðal annars rætt við Kristínu Ómarsdóttur um skáldsöguna Svanafólkið sem er nýkomin út. Einnig verður hugað að tónlistarhátíð Rásar 1, Orðin hljóð, sem fer fram í Norðurljósum í Hörpu á laugardag kl. 16. Listrænn stjórnandi hátíðarinnar, Daníel Bjarnason, verður tekin tali en á hátíðinni hljómar ný íslensk tónlist eftir fjögur íslensk tónskáld sem völdu sér fjögur íslensk textaskáld til samstarfs. Hátíðin verður í beinni útsendingu á Rás 1 en miðasala á viðburðinn fer fram á vefsíðu Hörpu. Og bók vikunnar er 3ja hefti Smásagna heimsins - Asía og Eyjaálfa sem hefur að geyma 20 smásögur eftir jafnmarga höfunda frá jafnmörgum löndum. Rætt verður í þættinum í dag við aðalritstjóra þessa bindis ritraðarinnar, Rúnar Helga Vignisson.

Umsjón: Guðni Tómasson og Eiríkur Guðmundsson

Í Víðsjá í dag verður meðal annars rætt við Pétur Gunnarsson rithöfund sem hefur sent frá sér bókina HKL - Ástarsaga, þar sem dregin er upp mynd af Halldóri Laxness ungum, fjallað um ástir hans og lífsátök, og meðal annars birt brot úr bréfum sem fóru á milli hans og ástkvenna hans á þriðja áratugnum. Víða er leitað fanga í þessu verki, í einkabréfum, minnisbókum, tímaritum og í þeim verkum Halldórs þar sem hann fjallar um sín mótunarár. Berg Contemporary-gallerí við Klapparstíg verður heimsótt en þar sýnir Páll Haukur Björnsson verk á sýningunni Loforð um landslag. Og Snæbjörn Brynjarsson fjallar um hátíð sem nýútskrifaðir sviðslistanemar stóðu fyrir um helgina í Bankastræti 0, undir yfirskriftinni Safe fest.

Umsjón: Guðni Tómasson og Eiríkur Guðmundsson

Í byrjun þriðja áratugarins, á miklum ólgutímum í Þýskalandi, fundust lík sex manna fjölskyldu á litlum bóndabæ þeirra í Bæjaralandi. Öll höfðu þau verið myrt, og það sem vakti hvað mestan óhug var að morðinginn virtist hafa setið um fjölskylduna, legið í leyni á bænum og jafnvel dvalist þar eftir að morðin voru framin.

Í Víðsjá í dag er meðal annars rætt við Brynju Hjálmsdóttur ljóðskáld sem segir frá nýrri bók sinni, Okfrumunni. Leikritið Hamlet eftir William Shakespeare er sýnt í Þórshöfn í Færeyjum um þessar mundir, en verkið hefur aldrei áður verið sýnt í Færeyjum. Það er leikhópurinn Det Ferösche Compagnie sem stendur að uppsetningunni og færeyska þýðingin er glæný. Halla Þórlaug Óskarsdóttir brá sér í leikhús í Færeyjum og segir frá í Víðsjá í dag. Maríanna Clara Lúthersdóttir, einn af bókmenntagagnrýnendum Víðsjár, rýnir í dag í skáldsöguna Kokkál eftir Dóra Dna. Og Ragnheiður Gyða Jónsdóttir heldur áfram að dansa sig í gegnum mannkynssöguna. Í dag kynnir hún rannsóknir bandarísks þjóðlagafræðings á dansi og mannkyni.

Í Víðsjá í dag rýnir Björn Þór Vilhjálmsson bókmenntagagnrýnandi í nýútkomna skáldsögu Auðar Jónsdóttur, sem ber heitið Tilfinningabyltingin. Una Margrét Jónsdóttir segir frá bókinni Gullöld revíunnar þar sem sögð er saga íslenskra revía frá árinu 1880 til 1957, söguþráður revíanna er rakin, birt eru brot úr þeim, fjallað um viðtökur og höfunda, og birtur listi yfir söngva. Einnig verður hugað að tónleikum sem fram fara í Kaldalóni í Hörpu á morgun, en þar renna þrjár Ingibjargir saman í eina konu, einn hugarheim, einn hljóm. Yfirskrift tónleikanna er Konan í speglinum, þar verður fluttur sönglagabálkur með nýjum lögum eftir Ingibjörgu Ýri Skarphéðinsdóttur við ljóð eftir Ingibjörgu Haraldsdóttur. Tónskáldið flytur lögin í Kaldalóni ásamt Ingibjörgu Fríðu Helgadóttur. Og fyrstu utanlandsferðir Sinfóníuhljómsveitar Íslands verða rifjaðar upp af gefnu tilefni.

Í Víðsjá í dag er meðal annars rætt við Guðberg Bergsson rithöfund en hann sendi á dögunum frá sér bók sem nefnist Skáldið er eitt skrípatól: Um ævi og skáldskap Fernando Pessoa. Bókin hefur að geyma þýðingar á ljóðum þessa merka portúgalska höfundar sem fæddist í Lissabon árið 1888. Í bókinni er einnig ítarleg ritgerð eftir Guðberg þar sem hann greinir frá uppvexti Pessoa og helstu áhrifavöldum, og skýrir þann bakgrunn sem mótaði skáldið, sem var eitt merkasta ljóðskáld 20. aldar. Gauti Kristmannsson bókmenntagagnrýnandi Víðsjár fjallar í dag um skáldsöguna Málleysingjana, en hér er á ferð fyrsta skáldsaga höfundar sem heitir Pedro Gunnlaugur Garcia, saga sem fjallar um ungt fólk í flóknum og fjandsamlegum heimi. Bók vikunnar hér á Rás eitt að þessu sinni er Bókasafn föður míns eftir Ragnar Helga Ólafsson, bók sem kom út í fyrra og var tilnefnd til íslensku bókmenntaverðlaunanna. Hlustendur heyra í Ragnari í Víðsjá í dag. Og þeir fá líka sendingu sunnan frá München í Þýskalandi þar sem fræg árás á sköpunarfrelsi listamanna verður rifjuð upp.

Árið 1961 hvarf ungur Bandaríkjamaður sportlaust langt inni í regnskógi Nýju Gíneu, á yfirráðasvæði herskárrar frumbyggjaþjóðar sem fáir Vesturlandabúar höfðu heimsótt áður. Ungi maðurinn hét Michael Rockefeller og var sonur ríkisstjóra New York og verðandi varaforseta Bandaríkjanna, og langafabarn eins ríkasta manns sögunnar.

Í Víðsjá í dag verður meðal annars fjallað um nýja heimildamynd, Ljósmál, sem fjallar um vita á Íslandi og frumsýnd verður í Bíó Paradís á laugardag. Gestir þáttarins verða Sigurbjörg Árnadóttir, formaður Vitafélagsins, og Guðmundur Bernódusson, sem var vitavörður á Galtarvita. Björn Þór Vilhjálmsson, bókmenntagagnrýnandi, fjallar í dag um skáldsöguna Vélar eins og ég, eftir breska rithöfundinn Ian McEwan, en hún kom nýlega út í íslenskri þýðingu Árna Óskarssonar. Víðsjá minnist einnig norska upptökustjórans Jans Eriks Kongshaug sem andaðist í fyrradag en hann stofnaði á sínum tíma hið fræga og rómaða Regnboga-hljóðver í Osló. Og Ragnheiður Gyða Jónsdóttir heldur áfram að fjalla um dans og mannkynssögu.

Umsjón: Guðni Tómasson og Eiríkur Guðmundsson.

Á sunnudaginn næsta, þann 10. nóvember, verður þess minnst í menningarhúsinu Hofi á Akureyri að í ár eru 100 ár síðan ungur maður gaf út sína fyrstu ljóðabók. Þessi ungi maður var Davíð Stefánsson frá Fagraskógi sem gaf út ljóðabókin Svartar fjaðrir. Í Hofi verður bæði sungið og spjallað. Tónlistarfólk mun leika gömul og ný lög eftir lög við ljóð Davíðs, og leikkonan María Pálsdóttir mun bjóða til stofu rithöfundinum og alþingismanninum Guðmundi Andra Thorssyni og áhugafólkinu Pétri Halldórssyni og Valgerði Bjarnadóttur til að ræða um líf og list skáldsins frá Fagraskógi. Hlustendur heyra af þessu gestaboði í Víðsjá dagsins.

Snæbjörn Brynjarsson fjallar um Eitur eftir hollenska rithöfundinn Lot Vekemans, leikrit sem frumsýnt var í Borgarleikhúsinu um helgina.

Bók vikunnar á Rás 1 að þessu sinni er skáldsagan Vögguvísa eftir Elías Mar sem kom út árið 1950 og var þriðja skáldsaga höfundar. Ásta Kristín Benediktsdóttir íslenskufræðingur segir frá bókinni í þættinum í dag en Ásta varð nýverið doktorsritgerð um verk Elíasar.

Og loks verður rætt við Pétur Ármannsson, arkitekt og fræðimann, um Guðjón Samúelsson húsameistara ríkisins, en sýning um Guðjón og verk hans var opnuð um liðna helgi í Hafnarborg í Hafnarfirði.

Umsjón með Víðsjá hafa Eiríkur Guðmundsson og Guðni Tómasson.

Í Víðsjá dagsins verður Árni Heimir Ingólfsson, tónlistarfræðingur, tekinn tali en hann sendir nú frá sér ritið Tónlist liðinna alda - íslensk handrit 1100-1800. Bbókin er sú fyrsta sinnar tegundar hér á landi, heildstæð sýnisbók íslenskra tónlistarheimilda fyrr á öldum, þar sem saga íslenskrar tónlistar er rakinn allt frá miðöldum til loka 18. aldar. Í þættinum verður einnig rætt við Brynjólf Þorsteinsson, ungt ljóðskáld sem sendi á dögunum frá sér sína fyrstu bók, Þetta er ekki bílastæði. Brynjólfur vann Ljóðstaf Jóns úr Vör fyrr á þessu ári, fyrir ljóðið Gormánuður og verður gestur Víðsjár í dag. María Kristjánsdóttir fjallar í leikhúspistli um Atómstöðina, verk sem frumsýnt var í Þjóðleikhúsinu fyrir helgi. Og Gauti Kristmannsson, bókmenntagagnrýnandi, rýnir í skáldsöguna Innflytjandann eftir Ólaf Jóhann Ólafsson.

Umsjón: Eiríkur Guðmundsson og Guðni Tómasson.