Lestin

Lestin

Download on the App Store

All Lestin episodes

  • Íslensk „meme“, JPEGMAFIA, kynsjúkdómar, Dagur íslenskrar tónlistar
    Undir lok nítjándu aldar vöknuðu miklar áhyggjur um flutning íslenskra kvenna frá sveitum til kaupstaða. Var þessi „kaupstaðasótt“ talin einkennast af kynferðislegu lauslæti og jafnvel vændi með erlendum mönnum. Þetta var talið ýta undir kynsjúkdómasmit og þar með ógna heilbrigði þjóðarinnar. Orðræða um kynheilbrigði og kynsjókdóma í kringum síðustu aldamót er umfjöllunarefni nýrrar greinar Þorsteins Vilhjálmssonar, fornfræðings, í Sögu, tímarits sögufélagsins. Þorsteinn tekur sér far með Lestinni í dag.
    Laufey Haraldsdóttir, leikkona og uppistandari, heldur áfram að skoða grínmenningu internetsins og menningarfyrirbærið meme (lesist: mím). Í síðasta pistli sínum af fjórum fjallar hún um íslensk meme.
    New Yok-rapparinn JPEGMAFIA hefur vakið athygli að undanförnu fyrir framsæknar taktsmíðar og sérstakar rímur sínar. Davíð Roach Gunnarsson fjallar um rapparann og nýja plötu hans All my heroes are cornballs.
    Í dag hélt Samtónn, samtök rétthafa íslenskrar tónlistar, dag íslenskrar tónlistar hátíðlegan. Aðeins hefur verið tekist á um lagaval Samtóns í tilefni dagsins en svo virðist sem tónmenntakennurum þyki textar þeirra óviðeigandi til samsöngs grunnskólanema. Hér á Lestinni látum við það liggja á milli hluta en við báðum málfarsráðunaut Ríkisútvarpsins þess í stað að velja fyrir okkur nokkur íslensk lög með sérlega vel sömdum íslenskum textum.
    54 min
  • Framtíð ökuskírteina, Kraumslistinn, Mount Eerie og Jólin og dauðinn
    Hlutfall reiðufjár í umferð hér á landi er með því lægsta sem þekkist. Um árabil hafa Íslendingar skilið klinkið eftir í bauknum og straujað greiðslukortið þess í stað en nú er kortið að úreltast. Því hver þarf kort ef hann hefur síma? Frá því í maí mánuði hafa iPhone notendur á Íslandi getað nýtt sér greiðsluþjónustu Apple Pay og skilið veskið eftir heima. En - það er annað kort sem býr í veskinu og vill stundum gleymast: ökuskírteinið. Getur það kannski orðið rafrænt líka? Munum við einn daginn sækja ökuskírteinis-appið?
    Við kveikjum einu kerti á og ornum okkur við jólaljósin en sumum verður starsýnt á skugganna sem þau varpa. Tómas Ævar Ólafsson er einn þeirra. Hann hefur í dag þriggja pistla röð um þá tilgátu sína að jólin séu í raun hátíð dauðans.
    Árið 2016 lést Genvieve Castrée eiginkona og barnsmóðir bandaríska tónlistarmannsins Phil Elvirum, sem notar listamannsnafnið Mount Eerie. Á þremur plötum listamannsins eftir andlátið hefur hann gefið hlustendum hispurslausa innsýn í sorgarferlið, átakanlega og berskjaldaða. Við skoðum nýjustu plötu Mount Eerie í Lestinni í dag.
    Við kynnum okkur hvaða tuttugu og fimm plötur eru tilnefndar til Kraumsverðlaunanna í ár, en þau eru veitt árlega íslenskum plötum sem þykja hafa borið af á árinu hvað varðar gæði, metnað og frumleika
    55 min
  • Draumar, neyslumenning, Markús og fornbækur
    Senn fer í hönd hátíð ljóss og friðar og samhliða því á sér stað eitt stærsta jólabókaflóð í manna minnum. Það streymir fram af krafti. Frá útgefendum skvettist það í hillur verslanna og þaðan í jólapakkana eða freyðir jafnvel til jólasveina sem láta það gossa í valda skó í gluggum. Svo hægist á flóðinu. Eftir áramót gutlar það rólega áfram í skilum og skiptum þar til það nánast staðnæmist. Seinna, löngu seinna, rekur það á fjörur bókabúðar einnar við Hverfisgötu. Þangað brunar Lestin í dag.
    Óhófleg neyslumenning og offramleiðsla hefur reglulega borið á góma undanfarin ár í umræðum um loftslagsbreytingar. Þetta er helsta viðfangsefni hóps ungra listamanna sem eiga verk á sýningunni Af stað sem stendur yfir í Norræna húsinu alla aðventuna. Við ræðum við annan sýningarstjórann, Önnu Andreu Winther, um neysluhyggju og myndlist.
    Við lifum í heimi þar sem við stöðugt hvött til að elta drauma okkar. Halldór Armand Ásgeirsson er hins vegar ekki sannfærður um gildi þessa eltingaleiks. Í pisli dagsins fjallar hann um ástríður mannsins og drauma.
    Og Markús Bjarnason, tónlistarmaður tekur sér far með Lestinni og flytur lag af nýrri þröngskífu sinni, Counting Sad Songs.
    51 min
  • The Crown, 81 árs aktívisti, Þjóðarbókhlaðan
    Þjóðarbókhlaðan er annað heimili margra háskólastúdenta um þessar mundir, enda jólaprófin um það bil að skella á. Þessi sérstæða bygging á sér langa og merkilega sögu - þjóðargjöfin sem tafðist. En í gær, 1. Desember, voru liðin 25 ár frá því Þjóðarbókhlaðan var opnuð. Við kíkjum niður á Birkimel og röltum um ranghala bókhlöðunnar.
    Hún er líkamsræktarfrömuður, fyrirsæta, leikkona og aðgerðasinni. Á hverjum föstudegi tekur hún þátt í mótmælum gegn aðgerðarleysi bandarískra stjórnvalda í loftslagsmálum. Á síðustu mánuðum hefur hún margsinnis verið handtekin fyrir óspektir. Hún er 81 árs og hún heitir Jane Fonda.
    Og Áslaug Torfadóttir rýnir í þriðju þáttaröð krúnunnar, The Crown, sem fjallar um ævi Elísabetar Englandsdrottningar, fjölskyldu hennar og samferðafólk. Fyrstu tvær seríunnar nutu gríðarlegrar velgengni en í þeirri þriðju hefur nær öllum upprunalegu leikurunum verið skipt út.
    55 min
  • Bannlistinn, fyndni, Já takk! og William Blake
    Þann 23. mars 1983 voru lög um bann við ofbeldismyndum samþykkt. Tveimur árum síðar var birtur svonefndur bannlisti, með 67 kvikmyndum, sem ólöglegt var með öllu að dreifa eða sýna á Íslandi. Aðgerðirnar, ástæður þeirra og umgjörð voru róttækt inngrip í menningarneyslu þjóðarinnar að sögn Björns Þórs Vilhjálmssonar lektors sem fjallar um bannlistann og Kvikmyndaeftirlit ríkisins í nýjustu útgáfu Ritsins, tímarits Hugvísindastofnunnar.
    Laufey Haraldsdóttir, leikkona og uppistandari, heldur áfram að skoða menningarfyrirbærið meme í þriðja pistli af fjórum um grínmenningu internetsins veltir hún fyrir sér: af hverju eru meme fyndin?
    Já, takk! nefnist nýjasta plata rafpoppsveitarinnar Sykur. Davíð Roach Gunnarsson rýnir í tónlist sveitarinnar í Lestinni í dag.
    En við byrjum á hvolfþaki dómkirkju heilags Páls í London.
    52 min
  • Innblástur, kóalabirnir og kolefnisfargarar
    Já, í símaskránni má finna þrjá einstaklinga sem gefa upp starfsheitið „kolefnisfargari.“ Þetta er starfsfólk hjá CarbFix verkefni Orkuveitu Reykjavíkur, tilraunaverkefni sem vinnur að því að festa í bergi koldíoxíð sem annars færi út í andrúmsloftið. Við heimsækjum Hellisheiðarvirkjun og forvitnumst um Carbfix aðferðina hjá Söndru Ósk Snæbjörnsdóttur, kolefnisfargara.
    Miklir eldar geysa í Ástralíu. Skógar brenna, hús og jafnvel votlendi. Fuglar forða sér á flugi, kengúrur skoppa í burt á ógnarhraða en eina vörn hægfara kóalabjarna er að klifra hærra upp í gúmmítrén, sem síðan brenna. Fyrirsagnir um að eldurinn sé að útrýma kóalabjörnum eru þó ýktar. Það er eftir allt svo margt annað sem er að útrýma kóalabjörnum, svo sem lægra næringargildi í fæðu þeirra og klamydía. Við tökum fyrir hinar mörgu krísur kóalabjarna í Lestinni í dag.
    Og Anna Gyða Sigurgísladóttir heldur áfram leit sinni að andagiftinni. Viðmælandi hennar í dag er Elísabet Elma Líndal, nemandi í kvikmyndaskóla í Prague. Hún grípur sig stundum við að stara á fólk.
    52 min
  • Frosinn 2, The Irishman, Hnútapúði, H.P. Lovecraft og kosmískur hrylli
    Gunnar Theodór Eggertsson rýnir í tölvuteiknimyndina Frozen 2 og nýjustu kvikmyndin Martins Scorcese The Irishman.
    Við sökkvum okkur svo ofan í heim bandaríska hryllingssagna-höfundarins H.P. Lovecraft með Úlfhildi Dagsdóttur en hún skrifar grein í nýjasta hefti Tímarits Máls og menningar um áhrif Lovecrafts á afþreyingarmenningu samtímans, allt frá íslenskum myndasögum til bandarískra sjónvarpsþáttaraða.
    Við fjöllum um flækjupúðann, Notknot eftir hönnuðinn Ragnheiði Ösp Sigurðardóttur, sem hefur notið mikilla vinsælda síðustu misseri, og yfirvofandi breytingar á framleiðslu hans.
    55 min
  • K-pop og „molka“, heimspeki, ljósaganga og tónlistamaður áratugarins
    Áratugurinn milli fyrri heimsstyrjaldar og valdatöku nasista var mikill óvissutími í Þýskalandi, en á sama tími mikill gerjunartími í hugsun og heimspeki. Í bókinni Tími töframanna er rakin saga fjögurra frumlegustu hugsuða þessara ára í þýskalandi og hvernig þeir tókust á við ólguna og tilvistarlegt uppnámið sem fylgdi í kjölfar heimsstyrjaldarinnar. Arthúr Björgvin Bollason þýðandi segir frá bókinni - og svo heyrum við líka í þessum töframanni.
    Í dag er alþjóðlegur baráttudagur Sameinuðu þjóðanna gegn kynbundnu ofbeldi. Stella Samúelsdóttir framkvæmdastýra landsnefndar UN Women á Íslandi leit við í Efstaleitið og ræddi um ljósagönguna sem nú er að hefjast á Arnarhóli.
    Og við lítum yfir lista sigurvegara á AMA tónlistarverðlaununum sem veitt voru í nótt en þar féll meðal annars gamalt met Michael Jackson.
    Þá skoðum við fyrirbærið „molka“ - faraldur í Suður Kóreu þar sem kynferðisleg myndbönd eru tekin af konum án þeirrar vitneskju. Um helgina fannst K-Pop söngkonan Goo Hara látin á heimili sínu en ýmislegt bendir til að „molka“ hafi átt þátt í að draga hana til dauða.
    55 min
  • Lizzo, Bergmál, Magdalene og meme
    Bergmál nefnist ný kvikmynd Rúnars Rúnarssonar sem var frumsýnd í vikunni. Í gegnum fimmtíu og átta sjálfstæðar senur, dregur myndin fram húmor, sorg og fegurð í nútíma samfélagi í aðdraganda jóla. Marta Sigríður Pétursdóttir rýnir í Bergmál í Lestinni í dag.
    Margir hafa beðið spenntir eftir nýjust breiðskífu tónlistarkonunnar FKA Twigs, plötu sem er nefnd eftir biblíupersónunni Maríu Magdalenu. Þessi breska tónlistarkona, dansari og fjöllistakona hefur á undanförnum árum sannað sig sem einn framsæknasti popptónlistarmann samtímans. Davíð Roach Gunnarsson rýnir í plötuna Magdalene með FKA Twigs.
    Laufey Haraldsdóttir, leikkona og uppistandari, heldur áfram að skoða menningarfyrirbærið meme í öðrum pistli af fjórum um grínmenningu internetsins.
    Tilnefningar til Grammy verðlauna ársins voru kynntar í gær og þar fékk nýliðinn Lizzo átta - flestar allra. Velgengnin byggist þó ekki á nýju lagi, svona tæknilega séð, heldur öllu fremur nýju appi. Við kynnum okkur ferðalag Lizzo á toppinn.
    51 min
  • Andy Svarthol, Dagur þagnarinnar og klón, en samt ekki
    Klónaðir hundar hafa nokkuð verið í umræðunni hér á landi eftir að fyrrverandi forsetahjón létu klóna sjálfan forsetahundinn Sám. Við ætluðum að kafa í sögu fyrsta klónaða hvuttans í einkaeigu en þess í stað festumst við í sögu eiganda hans. Sú er nokkuð æsileg og inniheldur meðal annars fegurðadrottningu og mannrán.
    Við höldum áfram að skoða fyrirbærið innblástur hér í Lestinni. Að þessu sinni ræðir Anna Gyða Sigurgísladóttir við Ólaf Arnalds, tónlistarmann. Þögnin er meðal þess sem fyllir hann innblæstri, en henni er fagnað á árlegum degi þagnarinnar þar sem hann er búsettur hluta ársins í Indónesíu.
    Og við ræðum við bræðurnar Egil og Bjarka Viðarssyni úr hljómsveitinni Andy Svarthol, en þeir halda útgáfutónleika til að fagna fyrstu breiðskífu sinni Mörur, á Hressingarskálanum á föstudag.
    52 min