Lestin

Það eru fáir taktsmiðir sem hafa haft jafn mikil áhrif og nígeríski tónlistarmaðurinn og trommarinn Tony Allen. Hann lék lengi með hljómsveit Fela Kuti, en þar blandaði hann saman afrískum töktum og vestrænni djass og fönktónlist. Úr þessum bræðingi varð til tónlistarstefnan Afrobeat. Í Lestinni í dag minnumst við "besta trommara í heimi", Tony Allen, en hann lést nú fyrir helgi 79 ára að aldri.

Á meðan stór hluti heimsbyggðarinnar hefur haldið sig heima í sóttkví eða samkomubanni hefur internetnotkun aukist og brandarar og "meme" tengd heimsfaraldrinum sprottið upp eins og gorkúlur. Laufey Haraldsdóttir, sérstakur meme-málasérfræðingar Lestarinnar, skoðar hvernig brandara og internet-mím um farsóttina hafa þróast á undanförnum vikum.

Þann 23. mars 1983 voru lög um bann við ofbeldismyndum samþykkt. Tveimur árum síðar var birtur svonefndur bannlisti, með 67 kvikmyndum, sem ólöglegt var með öllu að dreifa eða sýna á Íslandi. Rassía var gerð á vídeóleigum og Páll Óskar Hjálmtýsson var kallaður til lögreglu. Við kynnum okkur bannlistann svokallaða og heyrum um íslensku kvikmyndina Ágirnd sem rataði meðal annars á listann.

ESPN heimildarþáttaröðin The Last dance hefur hlotið mikið lof fyrir þá innsýn sem hún veitir áhorfendum í síðasta leiktímabil Michael Jordan hjá Chicago Bulls. Hún þykir þó ekki dæmi um áreiðanlega blaðamennsku.

Í þætti dagsins skoðum við upphaf lífsins og endalok.

Við fylgjumst með ungu pari eignast sitt fyrsta barn í miðju kófi.

Við heyrum sögu Bjarna Líndal sem missti konuna sína, Ágústu Ragnhildi Benediktsdóttur úr Covid-19 í byrjun apríl.

Og við ræðum við séra Sigurð Jónsson um mikilvægi táknrænna athafna á borð við útfarir og hvað gerist þegar hefðum og venjum er raskað á okkar erfiðustu stundum.

Undanfarin ár hefur sú skoðun orðið furðulega útbreidd að jörðin sé ekki hnöttur, eins og vísindin hafa haldið fram í nokkrar aldir, heldur flöt. Nokkur hópur fólks heldur því fram að vísindamenn sé þátttakendur í stóru samsæri eða hafi hreinlega rangt fyrir sér. Tómas Ævar Ólafsson hefur verið að kynna sér deilurnar og er hættur að vita hverju hann á að trúa.

Rapparar eru þekktir fyrir að nýta sér hinar ýmsu neysluvörur sem fylgihluti og áhersluauka. Í miðjum heimfaraldri er eftirsóttur hlífðarbúnaður og hinar ýmsu hreinlætisvörur farnar að skjóta upp kollinum í rappmyndböndum. Við rýnum í nokkur rappmyndbönd úr kófinu

Og við rifjum upp heimsókn Önnu Gyðu Sigurgísladóttur á vinnustofu Erró í París en við byrjum á Halldóri Armand Ásgeirssyni.

Í dag er hann að hugsa um skatta, lýðræði og hagkerfi sem riðar til falls.

Áttundi þátturinn af sérútgáfu Lestarinar, Fordæmalausir tímar. Í þessum þáttum reyna dagskrárgerðarmenn Lestarinnar að skrásetja hina undarlegu tíma sem við erum að upplifa, það hvernig fólk er að takast á við lífið í miðjum Covid-19 heimsfaraldri.Þar eru sagðar persónulegar sögur úr kófinu, við heimsækjum framlínuna í baráttunni við faraldurinn og veltum fyrir okkur framtíðinni.

Í þætti dagsins beinum við sjónum okkar að fréttum og upplýsingamiðlun. Við fylgjum blaðamanni Stöðvar 2 á daglegan upplýsingafund Almannavarna.

Rætt verður við Kristjönu Ásbjörnsdóttur faraldursfræðing við háskólann í Washington, en hún hefur þurft að rökræða um faraldurinn við sjálfskipaða sérfræðinga á samfélagsmiðlum undanfarnar vikur.

Og við ræðum um upplýsingaóreiðu og áreiðanleika frétta við þá Finn Dellsén, heimspeking, og Hauk Má Helgason, rithöfund og blaðamann.

Gunnar Theodór Eggertsson fjallar um tvær ólíkar streymisveitur, risann sjálfan Netflix og listrænu streymisveituna Mubi. Báðar geta nýst til að halda bíokvöld með vinum þar sem fjarfundarbúnaður og streymisveitur renna í eitt.

Þýski raftónlistarmaðurinn og súrkálsfrömuðurinn Hans-Joachim Roedelius var væntanlegur hingað til landsins á dögunum. Hann átti að spila á tónleikum á vegum Extreme Chill félagsskaparins í lok mars en Covid-19 faraldurinn setti strik í þann reikning eins og svo marga aðra. En það gefur okkur þó tilefni til að rifja upp frábærar plötur með Cluster og Harmoniu sem hann átti þátt í.

Áður en heimsfaraldurinn skall á var helsta áhyggjumál mannkyns loftslagsbreytingar. Umræður um loftslagsmál hafa fallið í skuggann af veirunni, og vikulegt loftslagsverkfall skólabarna hefur verið fært yfir í netheima á meðan stór hluti heimsbyggðarinnar býr við samkomu- eða útgöngubann. Við lítum til baka og rifjum upp loftslagsmótmælin sem fóru fram á hverjum föstudegi í vetur

Og við veltum fyrir okkur tíma fjarstæðunnar

Netflix þáttaröðin Unorthodox segir sögu ungrar konu sem flýr hjónaband sitt og samfélag rétttrúaðra gyðinga og kynnist nýjum lifnaðarháttum í Berlín. Marta Sigríður Pétursdóttir rýnir í þættina.

Tónlistarframleiðandinn Hal Willner, einn af mönnunum á bak við tjöld sjónvarpsþáttanna vinsælu Saturday Night Live er allur. Þórður Ingi Jónsson minnist Willners og framlags hans til bandarísks sjónvarps og tónlistarheims.

Við kynnum okkur nýjasta tekjumódel listamanna, föst laun hópfjármögnuð af listunnendum í gegnum síður á borð við Patreon og Karolinafund

Og Halldór Armand Ásgeirsson flytur okkur sinn vikulega pistil. Í þetta sinn ræðir hann um grasið græna á Laugardalsvellinum.

Sjöundi þáttur sérútgáfu Lestarinnar: Fordæmalausir tímar.

Í þessum þáttum höfum við verið við skrásetja hina undarlegu tíma sem við erum að upplifa, það hvernig fólk er að takast á við lífið í miðjum Covid-19 heimsfaraldri. Persónulegar sögur úr faraldrinum, heimsóknir í framlínuna og vangaveltur um framtíðina.

Í þættinum í dag fáum við innsýn í störf framlínustarfsfólks á Landspítalanum. Við heyrum í hjúkrunarfræðingi, geislafræðingi, lækni og sjúkraliða svo eitthvað sé nefnt. Heyrum um hlífðarbúninga og handþvott, ótta, samstöðu, andlát og bata.

Og undir lok þáttar verður rætt við Örnu Hauksdóttur, prófessor við læknadeild háskóla íslands, um heilsufarsleg áhrif samfélagslegra áfalla.

Nú þegar stór hlut heimsbyggðarinnar neyðist til að halda sig heima er mikilvægt að velta fyrir sér hugtakinu heimili. Undanfarnar vikur hefur Tómas Ævar Ólafsson fjallað um heimili og heimþrá. Að þessu sinni rannsakar hann þá þversagnakenndu tilfinningu að upplifa heimþrá á eigin heimili.

Á tímum samkomubanns finnur lifandi tónlist sér farveg í streymi á samfélagsmiðlum og efnisveitum. Áður en vef-streymið ruddi sér rúms var nokkuð um það að tónlistarmenn kvikmynduðu tónleika sína og framleiddu sérstakar tónleikakvikmyndir. Davíð Roach Gunnarsson fjallar um kvikmyndaða tónleika í Lestinni í dag.

Við rifjum upp feril hinnar óviðjafnanlegu Jane Fonda, ekki sem leikkonu eða líkamsræktarfrömuðar heldur sem aðgerðarsinna.

Og við fáum fregnir af nýjasta listaverki götulistamannsins Banksy - en eins og aðrir þarf hann að vinna heima um þessar mundir.

Sjötti þáttur sérútgáfu Lestarinnar: Fordæmalausir tímar.

Í þetta sinn beinum við sjónum okkar stöðu listanna í heimsfaraldrinum.

Við fylgjumst meðal annars með meðlimum Vesturports taka niður sett sem aldrei var notað, þar sem ekki er hægt að halda tveggja metra reglunni við tökur á sjónvarpsþáttum.

Við heyrum sögur af listamönnum sem misst hafa lífsviðurværið vegna veirunnar.

Og við ræðum áhrif faraldursins á listsköpun og miðlun við þau Margrét Elísabetu Ólafsdóttur, listfræðing, og Ásgeir Ingólfsson, menningarblaðamann.

Sænsk-íslenska spennuþáttaröðin Ísalög er dýrasta sjónvarpsþáttaröð sem framleidd hefur verið á Íslandi. Þættirnir fjalla um átök tengd umfhverfispólitík, olíuvinnslu og hryðjuverk á Grænlandi. Katrín Guðmundsdóttir, sjónvarpsgagnrýnandi Lestarinnar, veltir fyrir sér skorti á grænlendingum í framleiðsluteyminu.

Við heimsækjum Júratæknisafnið í Los Angeles, eitt undarlegasta safn Bandaríkjanna. Við rannsökum töfraraunsæi þessa sérstaka furðugripasafns með eigandanum, David Hildebrand Wilson og Þórði Inga Jónssyni

Halldór Armand flytur sinn vikulega pistil, að þessu sinni veltir hann fyrir 2500 ára gömlu heimspekiriti Ríkinu eftir Platón og setur í samhengi við bótakröfur í íslenskum sjávarútvegi og skilaboð til þingmanna.

Í desember 2019 hittust Dorrit Moussaief og klónaði hundurinn Samson í fyrsta skipti og var það "ást við fyrstu sýn," að sögn Ólafs Ragnars Grímssonar, fyrrum forseta. Dorrit fékk að taka klónið sitt, Samson, með sér heim, en það fékk eigandi fyrsta klónaða hundsins ekki. Sú reyndist nefnilega vera mannræningi.