ព្រឹត្តិការណ៍​កម្ពុជា​ប្រចាំថ្ងៃ by RFI ខេមរភាសា / Khmer

August 22, 2020 ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ - តើរដ្ឋមន្រ្តីការបរទេសជប៉ុនអាចលើកឡើងពីបញ្ហាសិទ្ធិមនុស្សនៅក្នុងជំនួបជាមួយថ្នាក់ដឹកនាំកម្ពុជាដែរឬទេ?

នៅព្រឹកថ្ងៃសៅរ៍នេះ រដ្ឋមន្រ្តីការបរទេសជប៉ុននឹងជួបជាមួយលោកនាយករដ្ឋមន្រ្តីកម្ពុជា ហ៊ុន សែន និងបន្តជួបពិភាក្សាការងារជាមួយរដ្ឋមន្រ្តីការបរទេសកម្ពុជានាពេលរសៀល។ លោកបានមកដល់ប្រទេសកម្ពុជាកាលពីល្ងាចមិញ ដើម្បីបំពេញទស្សនកិច្ចផ្លូវការចាប់ពីថ្ងៃទី២១ សីហា ដល់ថ្ងៃទី២៣ ខែសីហា។ អង្គការឃ្លាំមើលសិទ្ធិមនុស្សអន្តរជាតិ និង អតីតបក្សប្រឆាំងនៅក្រៅប្រទេសបានស្នើឱ្យរដ្ឋមន្រ្តីការបរទេសជប៉ុនលើកយកបញ្ហាសិទ្ធិមនុស្សទៅនិយាយជាមួយលោកនាយករដ្ឋមន្រ្តីហ៊ុន សែន និង លោកប្រាក់ សុខុន។ ប៉ុន្តែ មន្រ្តីសិទ្ធិមនុស្សរដ្ឋាភិបាល និង អ្នកជំនាញវិទ្យាសាស្រ្តនយោបាយ និងទំនាក់ទំនងអន្តរជាតិជឿជាក់ថា រដ្ឋមន្រ្តីការបរទេសជប៉ុននឹងមិនលើកពីបញ្ហាណាមួយដែលនាំឱ្យប៉ះពាល់ទំនាក់ទំនងជាមួយកម្ពុជា ព្រោះជប៉ុនជាប្រទេសគោរពភាពមិនជ្រៀតជ្រែកចូលកិច្ចការផ្ទៃក្នុងនៃប្រទេសដទៃ។

10 min

August 21, 2020 ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ - ការបន្តចោលសំរាមនៅតាមតំបន់កម្សាន្តធម្មជាតិ បង្ហាញពីការយល់ដឹងរបស់ពលរដ្ឋខ្មែរយ៉ាងណា?

នៅក្នុងអំឡុងពេលនៃការរាតត្បាតមេរោគកូវីដ១៩ ប្រទេសកម្ពុជាត្រូវគេមើលឃើញថាមានចរន្តទេសចរក្នុងស្រុកច្រើនជាងពេលណាៗទាំងអស់ ដោយសារតែការធ្វើទេសចរណ៍ទៅក្រៅប្រទេសមិនអាចប្រព្រឹត្តិទៅបាន។ រមនីយដ្ឋានធម្មជាតិ រមនីយដ្ឋានកែច្នៃ ឧទ្យានជាតិ តំបន់អភិរក្សធម្មជាតិ ដែលមានទេសភាពដ៏ស្រស់ត្រកាល បានទាក់ទាញអ្នកទេសចរក្នុងស្រុកយ៉ាងខ្លាំង។ ក៏ប៉ុន្តែរឿងមួយដែលធ្វើឲ្យមានការសោកស្តាយនោះគឺ ការចោលសំរាមពាសវាលពាសកាល នៅក្នុងតំបន់ដ៏ស្រស់ត្រកាលទាំងនោះ នៅតែបន្តកើតមាន។ ឥរិយាបទឆ្គាំឆ្គងទាំងនេះ បង្ហាញពីកំរិតយល់ដឹងរបស់ពលរដ្ឋខ្មែរមួយចំនួន នៅតែមិនអាចកែប្រែបាន បើទោះណាជាមានការអប់រំផ្សព្វផ្សាយយ៉ាងណាក៏ដោយ។

12 min

August 20, 2020 ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ - ការរួមគ្នាចេញសេចក្តីថ្លែងការណ៍៖មន្រ្តីច្បាប់និងសិទ្ធិមនុស្សថាមានភាពខុសប្រក្រតី តែសង្គមស៊ីវិលថា ជារឿងធម្មតា

មួយរយៈចុងក្រោយនេះ អង្គការសង្គមស៊ីវិលនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជាបានរួមគ្នាចេញសេចក្តីថ្លែងការណ៍ជាបន្តបន្ទាប់អំពាវនាវដល់អាជ្ញាធរកម្ពុជាកុំប្រើប្រាស់អំពើហិង្សាលើអ្នកតវ៉ា និងឱ្យគោរពសិទ្ធិ និងសេរីភាពនៃការបញ្ចេញមតិ និងការប្រមូលផ្តុំដោយសន្តិវិធី។ មន្រ្តីច្បាប់ និងសិទ្ធិមនុស្សនៃរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា បានចោទថា អង្គការសង្គមស៊ីវិលខ្លះជាអង្គការខ្យល់មិនដែលមានសកម្មភាពឡើយ តែឃើញតែចូលរួមក្នុងសេចក្តីថ្លែងការណ៍។ សម្រាប់មន្រ្តីច្បាប់ និងសិទ្ធិមនុស្សនៃរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា ការចូលរួមក្នុងសេចក្តីថ្លែងការណ៍បែបនេះ គឺមានភាពមិនប្រក្រតី។ ប៉ុន្តែ មន្រ្តីអង្គការសង្គមស៊ីវិលវិញអះអាងថា ការចូលរួមបែបនេះ គឺជារឿងធម្មតាប៉ុណ្ណោះនៅក្នុងសង្គមប្រជាធិបតេយ្យ។

13 min

August 19, 2020 ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ - បន្ថែមពីលើកការអំពាវនាវរដ្ឋាភិបាលគួរចែកម៉ាស ឬអាកុលជាសាធារណៈដែរទេ?

ការប្រមូលផ្ដុំនៅទីសាធារណៈកំពុងដើរផ្ទុយពីការអំពាវនាវរបស់ក្រសួងសុខាភិបាល និងរដ្ឋាភិបាលសម្រាប់បង្ការទប់ស្កាត់ការចម្លងវីរុសកូវីដ១៩ អំឡុងពេលឈប់សំរាកជាង១សប្ដាហ៍នេះ។ អ្នកឃ្លាំមើលសង្គមលើកឡើងថា ការអំពាវនាវឲ្យប្រជាពលរដ្ឋការពារកុំឲ្យឆ្លងវីរុសកូវីដ១៩លែងមានប្រសិទ្ធភាពហើយ ហើយជំនួសឲ្យការអំពាវនាវគួរតែប្រើចំណាត់ការវិញប្រសើរជាង។ តែយ៉ាងណាក៏ដោយមតិផ្សេងទៀតយល់ឃើញថា ប្រើចំណាត់ការហាក់ដូចជាមានលក្ខណៈចាប់បង្ខំពេក យកល្អរដ្ឋាភិបាលគួរចាត់ចែងឲ្យមន្ត្រីចុះចែកម៉ាសឬអាកុលជាសាធារណៈ។ តើរដ្ឋាភិបាលមានលទ្ធភាពចែកម៉ាសឬអាកុលជាសាធារណៈដែរទេ?

12 min

August 18, 2020 ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ - អ្នកឃ្លាំមើលបញ្ហាសង្គម៖ពលរដ្ឋខ្លះមិនសូវយកចិត្តទុកដាក់ពីជំងឺកូវីដ១៩ ខណៈជំងឺនេះនៅមិនទាន់ស្ងប់នៅកម្ពុជា

រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាបានសម្រេចអនុញ្ញាតឱ្យឈប់សម្រាកចាប់ពីថ្ងៃទី១៧ ខែសីហាដល់ថ្ងៃទី២១ ខែសីហា ជាការសងថ្ងៃឈប់សម្រាកកាលពីបុណ្យចូលឆ្នាំថ្មីប្រពៃណីជាតិក្នុងខែមេសាកន្លងទៅ។ ប្រជាពលរដ្ឋ អ្នកធ្វើការ និងមន្រ្តីរាជការបានសម្រុកចេញទៅលេងកម្សាន្តនៅតាមទីរមនីយដ្ឋាននានានៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជាក្នុងអំឡុងវិស្សមកាលនេះ។ អ្នកតាមដានបញ្ហាសង្គមនៅកម្ពុជា បានលើកឡើងថា ប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរមួយចំនួនហាក់មិនសូវយកចិត្តទុកដាក់ពីបញ្ហាជំងឺកូវីដ១៩នោះទេ ខណៈជំងឺនេះនៅតែបន្តកើតមាននៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជាដែលជាករណីនាំចូល។

10 min

August 17, 2020 ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ - អ្នកនយោបាយមួយចំនួន៖ ខ្មែរគួររួមគ្នាដោះស្រាយបញ្ហាព្រំដែនជាមួយបរទេសប្រសើរជាងឈ្លោះជាមួយខ្មែរគ្នាឯង

លោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន កាលពីម្សិលមិញបានព្រមានចាប់ខ្លួនមនុស្សជាបន្តបន្ទាប់ដែល ហ៊ានចេញមុខរិះគន់រដ្ឋាភិបាលក្នុងបញ្ហាព្រំដែន។ តែអ្នកនយោបាយមួយចំនួនយល់ថា បញ្ហាព្រំដែនរដ្ឋាភិបាលគួរតែបើកចិត្តទូលាយឲ្យពលរដ្ឋនិយាយអ្វីដែលពួកគេចង់ដឹង ហើយខ្មែរគ្រប់និន្នាការនយោបាយគួររួមគ្នាដោះស្រាយបញ្ហាព្រំដែនជាមួយបរទេសប្រសើរជាងឈ្លោះជាមួយខ្មែរគ្នាឯង។ ប៉ុន្តែអ្នកនាំពាក្យរដ្ឋាបាលថា រដ្ឋាភិបាលមិនបានបិទសេរីភាពពលរដ្ឋនិយាយរឿងព្រំដែនទេ តែគួរនិយាយអ្វីដែលមិនមានលក្ខណៈញុះញង់ ឬចោទប្រកាន់លើរដ្ឋាភិបាល ដោយគ្មានមូលដ្ឋានច្បាស់លាស់។

12 min

August 15, 2020 ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ - សេចក្តីព្រាងច្បាប់សណ្តាប់ធ្នាប់សាធារណៈ៖មិនទាន់ជាចេញរូបរាងផង តែរងការជំទាស់ជាច្រើនទៅហើយ

ក្រុមអង្គការសង្គមស៊ីវិលជាង៦០កាលពីថ្ងៃទី១៣ ខែសីហា បានចេញសេចក្តីថ្លែងការណ៍រួមដោយជំទាស់ទៅនឹងការគ្រោងធ្វើសេចក្តីព្រាងច្បាប់ស្តីពីសណ្តាប់ធ្នាប់សាធារណៈ។ ប៉ុន្តែ ក្រសួងមហាផ្ទៃបានអះអាងថា នេះ គឺជាគ្រាន់តែជាគោលគំនិតប៉ុណ្ណោះ មិនទាន់រៀបចំចេញជាសេចក្តីព្រាងច្បាប់នៅឡើយទេ។

14 min

August 14, 2020 ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ - តើមេដឹកនាំសហជីពគិតយ៉ាងណាចំពោះការបាត់បង់ភាពអនុគ្រោះពន្ធ EBA 20%ពីទីផ្សារអឺរ៉ុប?

គណៈកម្មការអឺរ៉ុប កាលពីថ្ងៃទី១២ខែសីហា បានសម្រេចដកភាពអនុគ្រោះពន្ធ អ្វីៗទាំងអស់លើកលែងតែសព្វាវុធ(EBA)២០%ជាផ្លូវការពីកម្ពុជា ដែលការសម្រេចនេះធ្វើឲ្យប៉ះពាល់ដល់ផលប្រយោជន៍មួយចំនួនរបស់អ្នកវិនិយោគជាពិសេសវិស័យកាត់ដេរ និងផលិតស្បែកជើង ព្រមទាំងជះឥទ្ធិពលទៅដល់កម្មករ និយោជិតផងដែរ។ ជុំវិញបញ្ហានេះ ក្រុមអ្នកសហជីព ដែលបំរើការងារក្នុងវិស័យឧស្សាហកម្មកាត់ដេរ និងដេរស្បែកជើង បានសម្តែងនូវយោបល់ផ្សេងៗគ្នា ខណៈដែលកម្ពុជានៅមានឱកាសនៅឡើយក្នុងការទទួលបានមកវិញ១០០%នៃ EBA។

11 min

August 13, 2020 ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ - ក្រោយការដកEBA២០%៖ តើកម្ពុជាគួរធ្វើដូចម្តេច ដើម្បីជៀសវាងវិធានការផ្សេងទៀតពីសហភាពអឺរ៉ុប?

សេចក្តីសម្រេចដកការលើកលែងពន្ធ២០%តាមប្រព័ន្ធអនុគ្រោះពន្ធEBAរបស់គណៈកម្មការអឺរ៉ុបបានចូលជាធរមានហើយនៅថ្ងៃទី១២ ខែសីហាម្សិលមិញនេះ។ ក្រោយការចូលជាធរមាននេះ ទំនិញរបស់កម្ពុជា៤០មុខ ភាគច្រើនជាសម្លៀកបំពាក់ ស្បែកជើង និងផលិតផលធ្វើដំណើរដែលនាំទៅអឺរ៉ុបក្នុងតម្លៃ១ពាន់លានអឺរ៉ូជារៀងរាល់ឆ្នាំ នឹងត្រូវបង់ប្រមាណ១០០លានដុល្លារអាមេរិក ដើម្បីអាចនាំចូលទៅកាន់ទីផ្សារសហភាពអឺរ៉ុបបាន។ ការដកEBA២០%នេះ ជាជំហានដំបូងរបស់សហភាពអឺរ៉ុប តែអឺរ៉ុបក៏នៅតែបានបើកផ្លូវឱ្យកម្ពុជាអាចទទួលបានមកវិញដែរ បើសិនធ្វើតាមការតម្រូវរបស់អឺរ៉ុបនោះ។ តើកម្ពុជាគួរតែធ្វើតាមការចង់បានរបស់សហភាពអឺរ៉ុបឫទេ? ហើយកម្ពុជាគួរតែធ្វើដូចម្តេចទៀត ដើម្បីធានាថា មិនរងវិធានការបន្ថែមពីសហភាពអឺរ៉ុប?

13 min

August 12, 2020 ព្រឹត្តិការណ៍កម្ពុជាប្រចាំថ្ងៃ - តើវានឹងក្លាយជាបន្ទុកធ្ងន់ធ្ងរទេ សម្រាប់កម្ពុជាដែលបាត់បង់EBA នៅក្នុងដំណាក់កាលវិបត្តិកូវីដ១៩នេះ?

ពេលវេលាកំណត់បានមកដល់ហើយនៅថ្ងៃទី១២ ខែសីហា នេះគឺជាកាលកំណត់នៃការដកផ្នែកខ្លះនៃប្រព័ន្ធអនុគ្រោះពន្ធEBA របស់អឺរ៉ុបចំពោះកម្ពុជា។ ចំណែករដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា បានត្រៀមកញ្ចប់ថវិកាប្រមាណ១ពាន់១៦៤លានដុល្លារអាមេរិករួចរាល់ហើយ សម្រាប់ទប់ទល់ នឹងការបាត់ផ្នែកខ្លះនៃEBA និងបញ្ហាផ្សេងទៀត ដែលប៉ះពាល់ដោយសារតែជំងឺកូវីដ ១៩។ តើវានឹងក្លាយជាបន្ទុកធ្ងន់ធ្ងរទេ សម្រាប់កម្ពុជាដែលបាត់បង់EBA នៅក្នុងដំណាក់កាលវិបត្តិកូវីដ១៩នេះ?

13 min